warmtepompboiler versus zonneboiler | Ecobouwers.be

U bent hier

warmtepompboiler versus zonneboiler

Het Ecobouwers forum is vernieuwd en verbeterd, daarom is deze discussie afgesloten. Je kunt hier niet meer reageren. Je kan deze vraag opnieuw stellen, of vragen aan de beheerder van Ecobouwers om deze discussie opnieuw te openen als een nieuwe vraag. 

13/08/2006 - 10:48

Hallo,

Wat raden jullie aan om sanitair warm water mee op te warmen? Een zonneboiler of een warmtepompboiler?
Voor de verwarming laat ik sowieso een gasboiler plaatsen. Deze kan dan ook dienst doen als naverwarming als bovenstaande systemen niet genoeg warm water zouden produceren.

Hebben jullie een idee welk van bovenstaande systemen het beste rendement geeft ?

Tom

33 Reacties

Reacties

11/09/2006 - 14:18

Ronny,

7000 Euro voor een balansventilatie is toch wel vrij veel-of heb je zo een grote woning. Eventueel zou ik hier toch nog een paar extra offertes voor vragen. Voor een installatie met 'ronde' inox buizen en een 'normaal' toestel moet je toch toekomen met rond de 5000 Euro. (grof gerekend 1500 voor het toestel, 2500 voor kanalen en 1000 voor plaatsing).
Dat het toestel de toevoer zou afsnijden met vrieskou en gaan recirculeren moet foutief zijn. Dat zou willen zeggen dat je geen ventilatie meer hebt en dat kan niet. Voel die installateur toch nog maar eens aan de tand zodat hij jou de juiste uitleg geeft.
Mijn balansventilatietoestel gaat bij vriesgevaar (in het toestel!, dus al bij enkele graden onder nul) tijdelijk in onbalans draaien zodat er meer warme lucht doorstroomt en het toestel terug wat opwarmt. Ook niet ideaal, maar nog steeds meer zinvol dat de ingang af te sluiten. Al is dit niet nodig daar we een AWW hebben.

Walter

11/09/2006 - 13:47

Bedankt heren,

Jullie commentaren komen sterk overeen met deze van Viessmann. Ik denk er dan ook aan om te kiezen voor de oplossing WP + Boiler. Minpuntje vind ik dat de WP dan ook 's zomers zal werken, maar anderzijds kan ik achteraf makkelijk zonnepanelen bijplaatsen.

Een ventilatiesysteem systeem D komt er ook. Het stoort me dat dit bij vriesweer echter niet werkt. Volgens de installateur zal de luchtinvoer dan worden afgesneden en circuleert de binnenlucht. Is maar zwakjes ondanks het hoge kostenplaatje (7000 euro zelfplaatsing is geen optie voor mij). En een AWW is weeral 2500 euro erbij...en dan nog de btw er bovenop.

Het alternatief leek interessant omdat het sww wordt bereid door de WPB die zowel de boiler als het ventilatiesysteem vervangt (of eerder een benadering ervan is) en echt een pak goedkoper is dan de eerste oplossing. Maar ik heb behoefte aan 150m³/u verse lucht en ik betwijfel of ik hiermee mijn sww kan bereiden zonder comfortproblemen.

mvg,

ronny

13/08/2006 - 17:24

Tom,

Het nadeel van een warmtepompboiler is dat ze nogal duur zijn. Beter denk ik in u situatie een grote zonneboiler te nemen en hierop ook uw verwarming aan te sluiten, zo vang je 2 vliegen in 1 klap. Denk ook aan de subsidie voor die zonneboiler.

13/08/2006 - 19:52

Tom,

met de WPboiler, met een vermoedelijk optimistische COP van 3, zal je je water ongeveer een derde goedkoper verwarmen dan met elektrische verwarming. Maar elektrisch verwarmen is sowieso nog eens een derde duurder dan gas. In het beste geval zal een WP boiler dus even duur verwarmen als met gas.
En in het geval van een lucht WP, moet je nog zien dat de lucht die gebruikt wordt, niet verwarmd wordt door je eigen verwarming. Anders is het een nul-operatie in de winter.
Zeker als je kan naverwarmen met gas, is de zonneboiler de betere optie. Die zal dan 50a60 procent uit de zon halen. En met alle premies voor de zonneboiler zal die heel wat goedkoper zijn.

Walter

PS: ik heb wel een WP boiler; maar ik zit zonder gas en verwarm met een warmtepomp.

15/08/2006 - 19:33
Tom

Ok bedankt heren,
Het zal dan een Schüco zonneboiler worden. Hebben jullie enige ervaring met dit merk? Wel enkel voor SWW, verwarming zal sowieso op gas zijn.

Groetjes

05/09/2006 - 13:37

hallo,

situatie: K31-nieuwbouw (houtskelet) , natte vloerverwarming onder en boven, Viessmann warmtepomp met horizontaal captatienet, VV buffervat 200L.

Nu kreeg ik diverse offertes voor de bereiding van sanitair water:

1) Viessmann 390L boiler (met bijkomend elektrisch element) die door de warmtepomp wordt aangestuurd en waarbij de boiler prioriteit krijgt op het buffervat.

2) Warmtepompboiler 300L die via een canadese put lucht aanzuigt.

Viessmann is (uiteraard) voorstander van optie 1 en zegt dat gezien de isolatiegraad van de woning, VV en water gerust door de 14kW WP kan worden aangestuurd zonder de grond uit te putten.

Bij optie 2 zou een 10,8kW WP volstaan voor de VV. Voordeel hier is dat in de zomer de WP NOOIT moet opstaan.

Iemand opmerkingen, tips om voor mij de keuze te vergemakkelijken (ik ken er weinig van... :-( )

groeten,
ronny

05/09/2006 - 14:03

Bij ons de WP is maar juist groot genoeg om de woning te verwarmen. En gezien het een verbouwing was vond ik het een iets te groot risico om met een nipte WP ook nog het sanitair water te verwarmen.
Bij een nieuwbouw zou ik eerder toch voor de WP + aparte boiler gaan. Dan heb je maar 1 toestel te onderhouden en bespaar je de kost van je AWW(je canadese put). Die moet trouwens wel echt langs genoeg en diep zijn om in het putje van de winter nog voldoende hoge luchttemperaturen te kunnen leveren voor je WPB. Anders val je daar terug op electrische verwarming.
Kijk nog eens na waar je ook het eenvoudigste zonnepanelen op kan aansluiten. Dan moet je de WP in de zomer ook haast niet meer gebruiken.
En misschien de warmteverliezen nog eens laten narekenen; ik zou op het eerste gezicht zeggen dat de 10KW WP groot genoeg moet zijn voor zowel verwarming als SWW. Misschien kan je dan voor diezelfde kostprijs er nog zonnepanelen bijkrijgen.

Walter

05/09/2006 - 18:36

Ronny,

Ik zou zeker zonnepanelen erbij nemen, dan moet de warmtepomp enkel in de donkere dagen werken en kunnen de panelen al veel werk overnemen. Waarom niet 1 groot buffervat en van daaruit zowel vv als sww? Waarom toch altijd moeilijk doen.

08/09/2006 - 15:24

heren, bedankt voor de reacties!

Mij werd aangeraden om buffervat en sww gescheiden te houden omdat de T° in het buffervat veel lager is dan deze in de boiler. Bovendien is het makkelijker om nadien eventueel zonnepanelen te plaatsen voor het sww.

Bij Viessmann preken ze echter tegen hun eigen winkel, want daar raden ze, in mijn geval, zonnepanelen NIET aan !
Reden: in de zomer zal mijn WP 's nachts enkele uurtjes draaien om het sww op T° te brengen. De isolatie van de boiler is zo dat er overdag geen bijverwarming ven het sww meer nodig is, zodat zonnepanelen overbodig zouden worden. Ik kan altijd panelen plaatsen, maar het zou overbodige luxe zijn, dixit Viessmann.

gr,
ronny

08/09/2006 - 16:08

Allen,

Ik kreeg een nieuwe offerte, wat zijn jullie opmerkingen ivm de gebruikte techniek:

Warmtepompboiler 300L die de warmte recupereert van de afgevoerde lucht uit de vochtige ruimtes. Via een canadese put (3 x 33m op 2.5m diepte) wordt verse lucht aangezogen om de afgevoerde lucht te vervangen. Deze verse lucht komt via buizen in de kruipruimte en door de chape via roostertjes naar binnen in de droge ruimten. Deze buisjes lopen tussen de buizen van de VV! Aldus wordt de verse invoerlucht nog een beetje bijverwarmd door de vloerverwarming.

Mijn commentaar: dan zorgt de vloerverwarming eigenlijk voor de bereiding van sww en dat rendeert niet, dacht ik.
Antwoord van de installateur: op het eerste zicht ja, maar je gebruikt enkel warmte van de afgevoerde lucht en de verse invoerlucht wordt voorverwarmd. De vloerverwarming moet slechts iets langer aanblijven om de T° op peil te houden.

Hoe kan ik dit toetsen? mijn totale woonopp is 180m² waarvan 140m² met vloerverwarming. Beide toiletten hebben een opp van 1.10m², badkamer is 14m² waarvan de helft met vloerverwarming (voldoende?), open keuken in L-vorm met leefruimte met totale opp van 68m² waarvan 61m² met vloerverwarming. plafondhoogte is overal 2.40m.
Gewenste gevoelsT°: leefruimtes 22°C, badkamer 26°C, rest 18°C. Bijgevolg: 5.3m³ lucht van 18°C, 33.5m³ van 26°C en 163m³ van 22°C zijn beschikbaar om warmte af te geven aan de WPB.

Bijkomend voordeel volgens installateur: ik bespaar een gans ventilatiesysteem en in de warme perioden heb ik sww en luchtverkoeling tegelijk.

mvg,

Ronny

08/09/2006 - 17:03

Ronny,

Zonnepanelen is niet nodig???
Een wp heb je ook niet nodig in de zomer als je zonnepanelen hebt. Eens zien wat het goedkoopste zal zijn, Uw gebruik van de wp of de gratis energie van de zon?

Moeten we hier nog een tekening maken?

In andere treats hebben we het al dikwijls over het gebruik van wp gehad. Ik vind dat u de wp moet gebruiken als je het ECHT nodig hebt, dus enkel voor verwarming in de winter.

08/09/2006 - 18:22

Hans,

natuurlijk zijn zonnepanelen ecologischer: geen verbruik, terwijl de WP electriciteit verbruikt.
Bij Viessmann zeiden ze gewoon dat een paar uur op nachttarief draaien voldoende is om een hele dag sww te verkrijgen. De verbruikskost moet ik afwegen tegenover de investeringskost van de panelen.
Ik hbe papieren handen, zodat ik niks zelf ga proberen. Zonnepanelen laten plaatsen kost al snel 7000 euro alles inbegrepen...Hoeveel nachtelijke uurtjes kan mijn WP daarvoor wel niet draaien?
groeten,

ronny

09/09/2006 - 10:52

Ronny

Paar uurtjes?

Als je 200 liter water van 12 naar 42 wilt opwarmen heb je +/- 7 kWh nodig

Als je 200 m3 per uur afzuigt (en dat is al veel s nachts) haal je daar met je WP boiler misschien 1 kWh/uur uit, dat is dus de hele nacht op vol vermogen draaien

In de parktijk echter zal je de water van s avonds 35 naar s morgens 60 graden willen verwarmen, waardoor je rendement van je warmtepomp dramatisch daalt richting COP=2. Je vermogen is nl. te klein om snel even bij te warmen en je wilt niet het risico lopen s avonds met water van onder de 40 graden te zitten

Ik vind het nog niet zo'n hele goede oplossing

Mvg Arnold

09/09/2006 - 10:55

Je kunt beter die warmtepomp boiler vergeten een een combiketel kopen met spiraal voor zonnepanelen en gewoon met rooster ventileren.

Dat kost hetzelfde (je zonnepanelen zijn ongeveer even duur als die warmtepomp), je hebt het halve jaar gratis warm water en het andere halfjaar verwarm je met gas of olie, wat altijd nog goedkoper is dan electrisch met je warmtepompboiler.

Later kun je dan een ''écht'' ventilatiesysteem kopen (of direct als buget dit toe laat)

Die AWW en al die vloerroosters kosten ook geld he

Mvg Arnold

09/09/2006 - 12:32

Ronny,

met een AWW (je canadese put) heb je juist het voordeel dat je de lucht niet meer moet voorverwarmen. Dat dus zeker niet doen.
Als ik het goed begrijp ga je de aangevoerde lucht van je AWW toevoegen aan de droge ruimtes, dan die afzuigen in je natte ruimtes, en naar je WPB leiden...
Zoek eens op het internet wat info bijeen over balansventilatie. Daar ga je veel meer plezier aan beleven dan aan de die WPB. Bij een balansventilatie ga je op dezelfde manier lucht toevoeren en afvoeren (samen met je AWW evnetueel), maar je gaat steeds 90% van de warmte in de afgevoerde lucht recupereren.
Een balansventilatie toestel zal een 1000 euro minder kosten dan je WPB en zal meer energie besparen. Desnoods combineer je het maar met een electrische boiler (heb ik dat laatste echt gezegd??).

De kost van je zonnepanelen moet je anders benaderen; een volledige installatie kost misschien 7000 euro. Maar daarin zit ook een boiler en die heb je sowieso nodig; Dus enkel de kost van de panelen moet je bekijken en dan komt je uit tss 4000 a 5000 Euro (en daar kan je toch echt wel veel m2 plaatsen). Met de subsidies van energieleverancier/gemeente/provincie/federale overheid, gaat hier meer dan de helft vanaf; blijft er nog een bedrag over van ongeveer 1500a2000 Euro. En dat is al bijna de prijs die gaat betalen voor de AWW....

Walter

11/09/2006 - 17:53

7000 € voor zonnepanelen ??

Dan gaat het over 30 m² panelen en een 2000 liter vat neem ik aan. Wat ga je in de zomer met al dat warm water aanvangen of heb je ook een zwembad gepland ?

vr gr

Pluto

14/09/2006 - 10:11

Heren,

die balansventilatie van 7000 euro is wel btw inclusief !!!
Maar de mindere werking 's winters vind ik ook maar raar. Ik vraag mijn installateur om uitleg....to be continued.

Ter info:
definitieve installatie WP =
14kW WP met horizontaal captatienet (600m²)
buffervat 200L voor VV (140m²)
boiler 400L op WP (prioriteit op buffervat) met bijkomend elektrisch element en aansluiting voor zonnepanelen reeds voorzien.

mvg,

ronny

14/09/2006 - 10:19

Pluto,

dat was maar een ruwe schatting die ik kreeg, maar het was wel boiler incluis en het ging om die performantere buiscollectoren. Mijn installatie (zie hierboven) laat het aansluiten van zonnepanelen toe en dat zal dan hopelijk minder dan 7k€ kosten...

Allen,

Als ik zonnepanelen in 2007 laat plaatsen, wanneer moet ik de subsidie(s) dan aanvragen: nu al of in 2007?

mvg,

ronny

14/09/2006 - 10:48

Ronny,

bij mij:
-captatienet 650m²
-bewoonde oppervlakte 740m²
-aantal badkamers 10
-sanitair warm water 700L
-buffervat 1000L
-warmtepomp 18kw

nog nooit géén tekort gehad aan water of verwarming, enkel nog aan het sparen voor zonnecollectoren.

is bij U alles niet overbemeten?

groeten,

Jacinto

15/09/2006 - 11:22

Walter,

Ventilatie is een andere vraagstaart maar omdat we het even aanstipten, werk ik het hier af.
Ik had mijn installateur niet begrepen. Bij vriesweer wordt enkel de luchtaanvoer tijdelijk afgesneden. Vervuilde lucht wordt nog afgevoerd en de gerecupereerde warmte wordt gebruikt om het toestel te ontdooien. Hierdoor ontstaat wel een onderdruk. Ik heb geen idee of dit een normale werking is. Het gaat om een brink-systeem. Heeft bvb orcon hetzelfde probleem met vriesweer? (Sorry geen sterretjes voor mij, ik ben een simpele particulier en dit is geen reklame en censuur interesseert me niet)

mvg
ronny

15/09/2006 - 11:29

Bedankt Jacinto,

als ik jouw info zie, krijg ik toch twijfels...
vooral het oppervlak van mijn captatienet lijkt plots heel groot.
Ik laat het nog eens natrekken.

mvg,
ronny

15/09/2006 - 14:55

Kan mij iemand zeggen waarom een electrische boiler in een LEW geen optie kan zijn ?

De kostprijs is veel lager (ongeveer 400 euro) dan eender welke andere installatie.
Het verbruik ligt om en bij de 350 euro op jaarbasis aan nachttarief.

Een gast/stookolie/wp of zonnepaneleninstallatie kost zowat 10 keer meer dan mijn electrische boiler. Mijn verbruik ligt misschien het dubbel van de andere installaties, maar die zijn na 15 jaar ook versleten en aan vernieuwing toe.

15/09/2006 - 14:55

Kan mij iemand zeggen waarom een electrische boiler in een LEW geen optie kan zijn ?

De kostprijs is veel lager (ongeveer 400 euro) dan eender welke andere installatie.
Het verbruik ligt om en bij de 350 euro op jaarbasis aan nachttarief.

Een gast/stookolie/wp of zonnepaneleninstallatie kost zowat 10 keer meer dan mijn electrische boiler. Mijn verbruik ligt misschien het dubbel van de andere installaties, maar die zijn na 15 jaar ook versleten en aan vernieuwing toe.

15/09/2006 - 15:04

Luc,

met 350 Euro verwarming ik mijn woning het hele jaar door. En je verbruikskost zal eerder 3x zo hoog zijn ipv 2 maal. En naast een hogere verbruikskost heb je ook een 3 maal zo hoge CO2 uitstoot. En daarom de minst milieuvriendelijke oplossing.
Toegegeven, de installatiekost van een electrische boiler is veel lager. En een WPboiler is niet de 'beste' oplossing, die ik zou promoten. Die kan niet op tegen gas/mazout ketel met boiler

Walter

16/09/2006 - 11:03
luc

Walter,

even een situatieschets :

het gaat hier over een K23 woning :
18 cm in de muur
15 cm in de vloer
30 cm in het dak
Overal kurk als vloerbekleding.
passiefhuisramen (uw=0.8)
balansventilatiemetwarmterecuperatie.

Verwarming gebeurd via hout in de woonruimte.

In de badkamer heb ik een lectrisch stralertje van 1500 watt wat ongeveer 25 euro op jaarbasis kost aan electriciteit.
De andere kamers geen verwarming voorzien.

Aanvankelijk dacht ik aan alles op electriciteit te zetten en fotovoldaïsche panelen te nemen, maar dit weegt teveel op het budget.

Een electrische boiler kost om en bij de 500 euro (goeie kwaliteit). Een 200 liter verbruikt 2000 watt.
Laat ons zeggen dat hij elke nacht 5 u (gemiddelde, inde zomer minder, in de winter meer) nodig heeft om het water op te warmen. Dit is 10 KWh aan 0.075 euro /kwh =
273 euro op jaarbasis.

Een gasketel kost minimaal 3000 euro (goede kwaliteit) en vergt ook een minimum van 175 euro op jaarbasis aan gas.
15 jaar zal ongeveer de levensduur zijn. Dit betekend :
3000/15 = 200 euro dat ik al mag verbruiken op jaarbasis en dan ben ik daartegenover mijn ketel nog aan het afschrijven.

Een beetje snel gereken heb ik dus een winst van 100 euro /jaar. Dit betekend dat na 15 jaar mijn nieuwe electrische boiler gratis is.

Dan vergeet ik nog de onderhoud van de gasinstallatie.

Of ben ik volldig verkeerd in mijn denkwijze ?

groeten,
luc

16/09/2006 - 11:57

Luc,

dat wordt in ieder geval een fantastische woning. Ben wel benieuwd hoe de temperatuur in de slaapkamers gaat zijn. Om te slapen zeker warm genoeg, om te spelen/studeren, wordt spannend. Laat iets weten als je er woont, al geloof ik er wel in. Ik hoop dat je houtkachel klein genoeg is :-).

Zoals ik al zei, je electrische boiler zal steeds goedkoper zijn en zeker als je dan nog puur op nachtstroom gaat verwarmen. Maar is je tarief hier niet te optimistisch? ik zou nachtstroom eerder aan 9cent/Kwh rekenen Ik vermoed dat je ook minder energie gaat nodig hebben. Je gaat nooit de volledige 200l opgebruiken-afhankelijk van met hoeveel jullie zijn. Als je de 200 liter wel opgebruikt is je boiler eigenlijk te klein.
Maar je zit hier op een energieforum; eerste uitgangspunt is de energetisch beste oplossing. En daar is iedere kWh electriciteit drie keer vervuilender dan een kWh gas/olie. Dus te vermijden.
Verder is groene stroom te gebruiken: verbruikskost 15cent/kwh. Op dat ogenblik wordt het plaatje al heel wat nadeliger voor puur electrisch verwarmen.
Ik weet niet met hoeveel je gezin is, maar een gezin met een paar kinderen zal met 200liter warm water, wel eens in de problemen kunnen komen. Op dat ogenblik zal je dan electrisch moeten verwarmen overdag.
Als je kan, zou ik proberen te opteren voor zonnepanelen, een boiler die groot genoeg is en een kleine doorstroomgasketel. Samen met de subsidies verwacht ik dat je kostprijs maximaal 3000 Euro zal zijn. De energetisch beste oplossing denk ik, en financieel te verantwoorden- je moet wel de investering kunnen betalen.

Walter

18/09/2006 - 15:14

Jongens,

Misschien kan iemand me helpen met mijn bevalling...
Even een situatieschets.
We zijn u een 5tal jaren aan een renovatie bezig en met wat geluk halen we het om er eind dit jaar in te huizen.
De woning is een boerderij ( bew opp 300 m² )van 1912 met buitenmuren van een goede 35 cm dik. Om alsnog extra isolatie te creëren hebben we aan de binnenkant van alle buitenmuren een voorzetwand gezet en rotswol van 4cm erin geplaatst. Onder de vers gegoten betonnen vloer hebben we styrofoam van 4 cm en het dak heeft glaswol van 15cm als isolatie.
Qua verwarming komt er alvast een Viessmann Vitodens 300 35kw (5000 €) op gas....En dan komen we aan mijn 'probleempje'....
Heb momenteel de keuze tussen 2 versies voor verwarming van mijn water.

Enerzijds 300 l zonneboiler met 2 zonnecollectoren Vitosol 100 geplaatst aan 5416 € , anderzijds een warmwaterwarmtepomp met boiler 300l van Stiebel-Eltron aan 2840 €....
Groot nadeel van de zonneboiler is de hogere (lees : dubbele ) prijs en de verre afstand tss collectoren en boiler ; het betreft een 4kantshoeve en stel je maar voor dat de panelen aan de onderkant van de basis moeten staan, en de boiler aan de rechterzijde van het vierkant staat.Mss te veel warmte verlies door de afstand ?

Volgens de plaatser zou rendement van de warmwaterpompboiler hoger liggen dan de zonneboiler....maar als ik bemerk dat naverwarming via electriciteit gebeurt heb ik daar mijn twijfels over....of de balans bij het gehele kostenplaatje naverwarming, aankoop, onderhoud, etc ) niet overhelt naar de zonneboiler dan weer....

Graag jullie advies/mening.

18/09/2006 - 15:58

Nog even bijvermelden
de plaatsing zou gebeuren in de wasruimte (wasmachine, event droogkast en stooklokaal ) dus van noodzaak voor afkoeling is niet echt sprake...

18/09/2006 - 17:20

Robby,

als je de kostprijs WPBoiler vs zonneboiler wil vergelijken, kijk eerst eens naar de subsidies die je kan krijgen. Voor WPboiler ongeveer niks, voor zonneboiler zit je snel aan bijna de helft.
Rendement is eenvoudig; de WPboiler geeft voor 1 KW electrisch ongeveer 3 KW warmwater. Electriciteit is grofweg die keer duurden als gas/mazout. Dus met een WPboiler werk je financieel even duur als met een boiler met gas/mazout. Als je daar dan nog een zonneboiler bijplaatst, dan zal je warmwaterproductie altijd goedkoper zijn.

Walter

19/04/2007 - 15:14

kjhttp://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last=http://www.bondbeterleefmilieu.be/agora/view.php?bn=bbl_lag&key=1155458892&first=&last

Pagina's

Het Ecobouwers forum is vernieuwd en verbeterd, daarom is deze discussie afgesloten. Je kunt hier niet meer reageren. 

Je kan deze vraag opnieuw stellen, of vragen aan de beheerder van Ecobouwers om deze discussie opnieuw te openen als een nieuwe vraag.