passiefhuis sww en verwarming | Page 2 | Ecobouwers.be

U bent hier

passiefhuis sww en verwarming

afbeelding van sam.grajchen
26/04/2020 - 20:43

Hallo forumleden,

Wij zijn een koppel dat hoopt volgend jaar een (gecertifieerd) passiefhuis te bouwen. We zitten momenteel in de voorontwerpfase. Gezien de specifieke lage behoefte aan vermogen om te verwarmen is nu het deel sww belangrijk om een verwarmingssysteem voor te hebben.

Bij mijn zoektocht in de huidige technieken zie ik door het bos de bomen niet meer. Ik had verschillende denkpistes waaronder een pelletketel voor sww gecombineerd met buffervat en zonnecollectoren. Of een kachel met watermantel in de leefruimte gecombineerd met een buffervat en zonnecollectoren. Omdat we dan passief huisden en geen grote verbruikers (warmtepompen) zouden implementeren hoefden ook geen pv panelen geplaatst om deze grote verbruikers te compenseren. Ik ben niet tegen pv panelen, heb er nu zelf maar als het niet hoeft dan liever niet. Op lange termijn is dan het weer zo dat co² uitstoot, van welke aard dan ook, tegen 2050 niet meer toegelaten zal zijn en als ik, toch wel voor "de groene" versleten in mijn huidige woonplaats, ook ik voor eigen deur moet keren en co² uitstoot vermijden.

Door lange leessessies op diverse fora kwam ik dan het concept compacttoestellen tegen. Toestellen die ventilatie D met (lucht)verwarming en aanmmaak sww combineren. Hier weer op door gezocht en op de website van passivhaus in Duitsland hebben ze een databank met alle componenten (ramen, deuren, ventilatiesystemen, compacttoestellen, ....) die door hun gecertifcieerd zijn. Eén toestel leek mij wel heel interessant, de Pichler PKOM4 van wege een optineel in te bouwen spiraal warmtewisselaar in de sww tank die dan gebruikt kan voor de aansluiting op een zonneboiler of te gebruiken als lage temp bijverwarming in de badkamer.

Een nadeel van deze toestellen is volgens mij echter de (na)verwarming van de lucht die via de ventilatie naar binnen komt en waarbij ook de slaapkamers bediend worden. Mijn vraag is of er iemand die ervaring heeft met een compacttoestel, ongeacht het merk, of specifiek de Pichler. De meeste gerelateerde topics ivm dit onderwerp dateren van al een tijdje geleden en daarom deze vraag voor een nieuwe stand van zaken.

Groeten, Sam

 

   

174 Reacties

afbeelding van sam.grajchen
30/04/2020 - 13:00

Hallo Ivo,

Dat is nu eens een levensstijl die ik mij ook wel zou kunnen aanmeten. Nog 2 maanden en ga op brugpensioen na 43 jaar in de zware beroepen met een slechte rug en heup tot gevolg. Jouw leven lijkt mij wel ideaal en vooral het gedeelte dat je je tijdsgebruik indeelt naar eigen goeddunken :).

Er zijn natuurlijk grenzen aan het "uitbenen". Ik reken alles wat het leven makkelijker maakt in de keuken en de was en plas tot de basisbehoeften. Als eerste komt een huis naar de hoogste standaard qua isolatie en daarna de technieken die het huis aangenaam om in te vertoeven maken en daarna de rest. Hoe de rest er moet uitzien kan dan persoonlijk ingevuld. Als er iets is wat ik hier geleerd heb is dat de visies op wonen en comfort ver uiteen kunnen liggen en dat is ook goed zo zolang de basis in orde is. Aan eenheidsworst heeft niemand behoefte. Dat daar ook nog een maatschappelijk rol te vervullen is (netbalancering), stond ik eigenlijk niet zo bij stil. Eens de oogkleppen weg komt zo veel extra in het zicht dat de mindset evolueert. Jezelf afsluiten van de wereld kan toch niet meer of je moet naar een onbewoond eiland.

Een pasklaar antwoord op mijn oorspronkelijke vraag zal niet bestaan, is ook niet van tel, bijleren wel.

afbeelding van IvoB
30/04/2020 - 14:00

Helemaal mee eens. 
Alleen een kleine persoonlijke bemerking: als je PV-installatie en/of batterij is aangesloten op het openbaar net kan ik volledig begrijpen dat je daar ook een bijdrage voor betaalt en zelfs meehelpt het uit te balanceren. 
Maar als je investeert in een eilandinstallatie (waar je dus de econmie mee draaiende houdt en BTW betaalt als bijdrage aan de maatschappij) kan het er bij mij niet in dat de overheid of een sem-ioverheidsinstelling (VREG)  denkt zich daar mee te moeten komen moeien. Dan denk ik wel eens aan een eiland of streek die bijna verlaten is. Maar dan moet je idd ook weer veel missen (heb bv. 25 jaar een verblijf in een bijna verlaten rotsdorp in het zuiden gehad en daar was de laatste jaar ook geen paradijs meer).
Dus probeer hier nu de gulden middenweg te bewandelen. 

Oeps, 43 jaar zwaar beroep en dan nog niet op full pensioen kunnen gaan. Ik ben er al na 41 jaar mee gestopt. Je gaat het je niet beklagen. Ik moet dan wel 1.000 € per maand inleveren maar de tijd en vrijheid die ik daar voor terugkrijg is onbetaalbaar. Je kan dagelijks tenslotte niet meer eten en drinken dan je honger en dorst je aangeeft. Had ik het geweten - en ik was mijn werk absoluut niet moe noch fysieke problemen -  was ik jaren eerder gestopt met anderen hun tijd te vullen. 

Benieuwd hoe je projecteert evolueert tot de finalisering. Veel moed en vooral inspiratie. 

afbeelding van m2ts
30/04/2020 - 14:28

Sam, als je een douche-WTW installeert en ook een zonneboiler, dan zijn dit twee investeringen die mss ietwat dubbelop zijn. De douche-warmtewisselaar rendeert wel altijd (vooral in de winter met lagere temperatuur van het toevoerwater en met in de toekomst variabele tarieven en dus hogere energieprijzen). Zelf hebben we een douche beneden en hadden we zo'n douche-WTW overwogen, maar zo'n horizontale rendeert zo goed niet. We vonden het de prijs niet waard. Als die boven had gestaan of bovenop een kelder was het er mss wel van gekomen.

Onze BWW is een socarex die rond de regenput ligt (helaas niet getest op lekken en de druk zakt geleidelijk aan... mss nog door luchtbellen??) . De AWW (aardwarmtewisselaar) hebben we maar kort overwogen, gezien idd het risico op schimmels bij onzorgvoldige plaatsting of latere bodemverzakking. Of BWW en AWW officiële termen zijn weet ik niet.

Ivob, i.v.m. "de kast met batterijen". Een beetje zoals je nu een fietsbatterij in jouw fiets stopt, maar dan heel wat (fiets)batterijen in een kast in jouw huis, aangesloten aan de thuisinstallatie. Ze zouden dus als een PowerWall gebruikt kunnen worden. Net een fietstochtje gedaan en terug een volle batterij nodig? Je trekt er eentje uit de kast en stopt je lege in de plaats. Met de bakfiets een grote fietstocht voor de boeg? Je haalt twee fietsbatterijen uit de kast en neemt ze mee. Met het volledige gezin op stap? Met voldoende batterijen en deze autofiets geraak je ook wel ergens ;-). Maar zonder een standaardformaat (zoals we wel hebben met AA, AAA, knoopcellen, ...) is het zeker al geen optie...

afbeelding van IvoB
30/04/2020 - 15:42

Nu ben ik mee. 
Maar je kan de fietsbatterij en de reservebatterijen toch gewoon inpluggen in het 230V stopcontact. Desnoods een stopcontact in een kast. Wordt, gezien de prijs van fietsbatterijen, wel een dure fietshobby. 
Fietsen met twee batterijen om de autonomie te vergroten bestaan ook al. 
Het grootste huidige probleem zal zitten in het feit dat de huidige fietsbatterijen niet echt geschikt zijn voor dagelijks huishoudelijk gebruik (als powerwall). 

En de opsomming die je geeft is juist het tegendeel van een echte standaard. Je zegt het zelf al: AA,AAA,... , 9V, CRxxxx, LRxxxx, SRxxxx,VGAx,VGSx,Vx,VLx...., d392,...
Batterijformaten bij de vleet. Alleen al van knoopcelbatterijen zijn er bijna 100 types. 

afbeelding van sam.grajchen
30/04/2020 - 17:05

@ Ivo,

Dat eilandverhaal ga ik eens verder onderzoeken, zeer interessant. 

@ m2ts,

Heb eens terugverdientijd bekeken en inderdaad een 25€ per jaar en 14 à 16 jaar rekening houdend met zonnewarmte in de zomer. Ik hou deze cijfers in m'n achterhoofd. Het is wel zo dat dan de collector opp kleiner kan omdat er minder energievraag is uit het boilervat. Als de collector grootte hetzelfde blijft kan er stagnatie optreden (in case van een drukgevuld systeem). Ik moet eerst nog uitzoeken hoe variabel collectoroppervekte kan bestelt. Ze zijn meestal wel standaardformaten. Waarschijnlijk ben ik het allemaal weer te moeilijk aan het maken door alles juist genoeg te willen inpassen en is het ten eerste al koffiedik kijken wat ons verbruik in warm water gaat zijn tegenover het gemiddelde verbruikscijfers die worden aangewend in de behoefte berekeningen. Ik weet je kan de waterteller gebruiken en de gebruikte watertemp meten maar die faktoren zuullen anders zijn in een passieve badkamer dan in onze badkamer nu, pff mijne kop doet nu al zeer.

Voor het ontluchten van de sorarex slang heb je voldoende debiet nodig bij het ontluchten om de luchtbellen weg te krijgen als dit de oorzaak is van uw drukverlies. Slang is tot 200m uit één stuk te krijgen, ik ga hem gewoon leggen tot hij op is. Ben toch wel overtuigd van zo'n systeem, niet voor ontvriezing van de warmtepomp maar eerder de koelcapaciteit. Zoals hier al gezegd, winters worden warmer en zomers veel warmer. 

afbeelding van m2ts
30/04/2020 - 19:44

Als fietsbatterijen niet geschikt zijn als een soort van PowerWall, dan stopt het verhaal al direct. Het klopt dat er veel batterijformaten zijn, maar toch minder dan de accuformaten.

Sam, het lijkt er inderdaad op dat bij het ontwerp de zomer meer aandacht moet krijgen in vergelijking met vroeger. Op dat vlak blijkt dat er bij ons nog best veel warmte binnenkomt op het oosten en westen. Passieve zonnewarmte, die er niet geraakt in de winter, omdat de zon daar zo hoog niet staat.

afbeelding van IvoB
30/04/2020 - 20:07

Geen mogelijkheid tot bewegende screens of bladverliezende bomen? 

afbeelding van IvoB
30/04/2020 - 20:13

@Sam: gezien leeftijd, brugpensioen en ingrijpende bouw waarschijnlijk laatste bouwproject? 

Als deze inschatting juist is aan gedacht om alles gelijkvloers te bouwen om zo lang mogelijk zelfstandig te wonen en vereenvoudiging van onderhoud? 

afbeelding van sam.grajchen
30/04/2020 - 23:22

Hallo,

Ja, is laatste stuiptrekking. Iedereen verklaart mij zot maar is een way of (my) life.

Nieuwe bouw gaat 3 slaapkamers hebben en naar verkoopbaarheid toe (is tegelijk erfenis planning) is dat een betere strategie. Dat is niet evident op één bouwlaag, is ook een verspilling van plaats (grondopp) en materiaal eigenlijk (dakbedekking) en je zit met lange gangen. Op 8 aren gaat dat ook niet toegelaten worden maar heb het zelfs niet overwogen.

Over de oudere dag is al nagedacht. De benedenverdieping heeft maar 2 binnendeuren (wc en kelder) en 1 schuifdeur (voor de berging/wasplaats aan de keuken, kan zonder plaatsverlies open blijven staan, geen nood aan koele berging, hebben daar de kelder voor). Een trap van 1 m breed die vertrekt in de leefruimte en voorzien om een stoellift (die ik hoop nooit nodig te hebben) te installeren. Boven ook brede deuren, geen bad maar inloopdouche en draairichting deuren bekeken en bestemming/indeling van de kamers in die zin verandert.

Over het onderhoud tja, mijn vrouw vroeg ook al wie gaat die vensters poetsen maar daar bestaan mensen voor die dat profesioneel doen en ik moet dan niet meer op de ladder. Gevel bekleding cementvezel platen, geen voegen die uitvallen of zichtbare barsten, apart te vervangen.

Zoninstraling in de zomer op het oosten en zeker westen wordt (zwaar) onderschat. Verleden week was het al zover zelfs met een haag leilindes van 4 m hoog al goed in het blad op 2,5 m afstand van de (oost) buitendeur met glaspartij. Daarom in de volgende bouw ook op oostgerichte venster van slaapkamer een screeen, omlaag afhankelijk van tijdstip van de dag in de zomer, in de winter nog profiteren van de zon. Voor de rest alles screens en als optie nog een architecturale (maakt deel uit van het gebouw) zonwering met lamellen overkapping aan zuidkant (evaluatie na 1 jaar) die ik zelf maak.

Mijn leeftijd is ook de reden dat ik goed voorbereid moet zijn, krijg geen herkansing meer maar zie het positief in want m'n handen jeuken.

Groeten   

afbeelding van m2ts
01/05/2020 - 08:45

Met bladverliezende bomen zouden we ook zon voor de buren wegnemen. Voor bewegende screens hebben we geen elektriciteit voorzien. Het zullen waarschijnlijk vaste screen worden, die we kunnen wegnemen in najaar/winter/voorjaar. De plaatsen zijn toch maar een slaapkamer en een gang, dus niet erg dat het daar iets donkerder is.

afbeelding van IvoB
01/05/2020 - 12:36

@ m2ts: wij hebben ook alleen maar elektrisch aangedreven verticaal bewegende testiel screens op gedeelte dat in 2019 werd bijgebouwd en gerenoveerd (zuidgerichte zonnestraat met driedubbel 0.6 glas).

Op het renovatiegedeelte uit 2013 hebben we echter aan de ramen ook geen elektriciteit voorzien. Hier staan er horizontaal bewegende en instelbare screens. Volhouten luiken (ook effectief bij wind, storm en om koude wind van 0.8 glas weg te houden) met een Franse sluiting. Hier is die sluiting moeilijk te vinden maar in Zuid-Frankrijk zie je ze overal en kan je ze in elke DHZ kopen. In de muur zit een lange haak en op de dwarslat van de luiken een metalen strip met gaten waarin de haak past. Hierdoor kan je de luiken volledig openen, geheel sluiten of daartussen gefaseerd (volgens de inval van de zon) openen en vastzetten zonder dat de wind er vat op heeft. 
Je moet ze dan ook  niet telkens wegnemen en je kan de lichtinval volledig regelen. In de slaapkamers hebben we daardoor ook geen enkele andere verduistering nodig (en kunnen we blijven verluchten maar dat is in jouw geval overbodig). 
Doordat de buitenzijde van onze woning volledig in hout is en de luiken in de dag van het raam indraaien gaan ze bij volledige sluiting ook volledig in de gevel op. 

Bladverliezende bomen staan hier ook alleen langs sommige  terrassen. Nadeel van blasverliezende bomen vlak bij de woning is dat je veel werk hebt om in de herfst en het voorjaar de dakgoten te reinigen. En wij hebben dan nog het voordeel dat de dakgoten maar op 260 cm van de begane grond liggen. 

@Sam: Ik begrijp je inplanning van de nieuwe woning maar zoals je zelf al in een andere bewoording zei: "zoveel bouwheren, zoveel denkwijzen" :-).

Wij hebben bewust gekozen voor 2 slaapkamers (en de mogelijkheid een bergruimte om te bouwen tot slaapkamer). Omdat we er van uitgaan dat de tijd van grote gezinnen achter ons ligt en er in de toekomst in verhouding ook meer singles op de huizenmarkt zullen opduiken. 
De woning staat nu op een perceel van 30 are bouwgrond met 50 meter aan de straat. Maar is eigenlijk nu reeds administratief verkaveld in twee percelen van 11 en 16 are. Ik verwacht zelfs dat tegen de tijd dat we hier zelf niet meer kunnen wonen (wat hopelijk nooit praktijk zal worden) de grond beter geschikt is voor een cohousing project of een klein residentieel wooncomplex met meerdere woonunits en gemenschappelijke tuin (achter de bouwgrond ligt nog aansluitend 70 are bos dat - wat niet tot de eigendom hoort - weer overgaat in beschermd agrarisch gebied en natuurgebied. 
De economische waarde van de 2 aansluitende bouwgronden (waarvan het grootste deel nu biotuin is)  is nu al hoger dan de waarde van het huidige woning. 

Maar eerlijk gezegd kan het ons niet echt iets schelen wat er met onze "erfenis" gebeurt. Dat moeten de kinderen maar beslissen. Wij zijn niet van plan van ons zelf te erven. :-).

Inzake beslag op grondoppervlakte val het nogal mee. Ten eerste hebben we bewust gekozen om een woning uit de vorige eeuw te renoveren (dus geen nieuw grondbeslag) en ten tweede verbouwden we zeer compact (balk) zonder tierlantijntjes. Hierdoor is het interieur zeer efficiënt in te richten, gemakkelijk te onderhouden (bv. door de stofzuiger in één centraal stopcontact te steken stofzuigen we in één loopbeweging de ganse woning, vensters wassen doen we uiteraard zonder ladder en kunnen we zelf blijven doen als deel van goedkope lichaamsbeweging) en beperk je het bouwmateriaal (geen trappen, geen tussenvloer, geen zware draagconstructies om een verdieping te dragen, eenvoudig en efficiënt te isoleren). 
Door het één niveau hopen we er ook langer te kunnen blijven wonen zonder gebruik te moeten maken van constructies die energie nodig hebben (lift)of een last zijn voor een uitgewoond lichaam (plaatsbesparende kortdraaiende trappen naar verdieping, keldertrap). 
We hebben er dus ook over nagedacht maar gewoon een ander uitgangspunt. 
Uiteraard hebben we door de balkconstructie een centrale gang maar ik heb toch een klein vermoeden dat dit in het geheel niet meer plaats inneemt dan een verbindingshal met trap(pen) die verschillende niveaus moet verbinden. 

Uiteraard waren we met ons project ook beperkt tot de bestaande fundering, buitenmuren en dak. Maar uit principe liever dat dan nieuw verhard grondbeslag (We hebben nog nooit een nieuwbouw gezet. Al onze vorige woonprojecten waren renovaties. Het eerst zelfs een pand uit de 16de eeuw. waarschijnlijk is dat principe erfbelastend want al onze kinderen hebben een bestaande woning gekocht en gerenoveerd).

Maar zoals ik aanving: ieder zijn eigen ding en prioriteiten. 

Als ik je nog een kleine tip mag meegeven ivm de inloopdouche: wij planden eerst ook een inloopdoche maar na een tip van de vloerder hebben we dit toch licht aangepast. De inloopdouche zelf is door een deurloze glazen wand gescheiden van de rest van de badkamer. 
Maar de vloer van de doucheruimte (180 x 90 cm) is 3 cm hoger dan deze van de badkamer en de doorgang en scheidingswand tussen douche en badkamer staat op een smalle richel welke  7 cm hoger is dan de vloer van de badkamer. Hierdoor krijg je praktisch het effect van een inloopdouche maar kan er nooit water van de douchevloer op de vloer van de badkamer lopen. Gemakkelijk voor onderhoud en wanneer de afloop van de douche tijdelijk minder snel wegstroomt (denk bv. aan haren en stof in de microfilter van de afloop).  

Alle SWW leidingen van de badkamer lopen ook van het SWW vat (dat aan de ene zijde van de scheidingsmuur tussen badkamer en utiliteitsruimte staat en tegenover de  tegenoverliggende tussenwand van de douche volgt de spoelbak van de keuken,  dit om de lSWW-leidingen zo kort mogelijk te houden) eerst onder de verhoogde vloer van de inloopdouche waaronder de vloerisolatie ook dikker is en het SWW leidingverlies ook meer afstraalt op de douchevloer. Dat laatste is uiteraard niet van toepassing op een nieuwbouw met vloerverwarming maar misschien ook nuttig in een PH zonder verwarming?

afbeelding van sam.grajchen
01/05/2020 - 14:44

Jullie zijn hier duidelijk nog veel meer mee bezig geweest dan wij. Vroeger reeds opgedane ervaringen en daardoor groter horizon. De mensen waar je mee in contact komt gedurende je leven, opleiding, beroep of het gebrek aan deze faktoren zijn allemaal van invloed. Zo ook in mijn geval. Ik lees soms met open mond over wat hier allemaal geschreven wordt en vraag me meer dan eens af waar die expertise vandaan komt. Respect dus voor iedereen.

Terug ter zake

De sww leidingen die onder je douchevloer doorlopen, voel je daar zelf iets van ? Ik zou zeggen dat je die warmte dan kwijt bent aan de keukenkraan waar je toch een hogere temp nodig hebt dan aan de douchekraan. Die leidingen zijn ook niet geisoleerd dan en liggen bovenop de vloerisolatie, dan de chape en dan douchevloer. Dan zou je alleen de doucheleiding voelen als er in de keuken geen verbruik is. Geen kans op barsten in de vloer door het (hoge) tempverschil onverwarmt en verwarmt ? Ik vraag dit omdat hier de vertrektemp aan de boiler 55° is. De koudwater leidingen liggen dan onder de vloerisolatie ? Ik zou met een collector werken in de badkamer voor de verschillende aftappunten douche en pompbak(ken) en doorlussen naar de keuken. (Collector in leidingspouw of onder pompbak) De tip van de verhoogde douchevloer is goed is ook gemakkelijker om een afvoer te voorzien zonder in de extreem dure te gaan. Hoe is de richel uitgevoerd, gegoten ? Nog meer vloerwerk :) ,gelukkig kan ik zelf mijn tegels snijden. 

Een vraag nog, de eilandinstallatie betekent semi off grid zijn ? en hoe bedoel je dat de economie hierdoor draaiende houd (btw versta ik als je de economie draaiende houdt) Is het de combinatie van zonnepanelen en een batterijsysteem dat je volledige behoefte aan elek op jaarbasis dekt of is het dat er nog extra zonnepanelen nodig zijn om ook in de winter voldoende elek te produceren om batteriijen opgeladen te krijgen. Ik vind zo niet direct een antwoord. Dank bij voorbaat.

Sam

afbeelding van IvoB
01/05/2020 - 16:30

Of je daar iets van voelt hangt gewoon af van de watertemperatuur die wordt aangemaakt. 
Ik heb het misschien niet goed uitgelegd. 
De woning heeft de vorm van een balk. Aan een lange zijde van de balk liggen achter elkaar de utiliteitsruimte (met o.a. omvormer, batterijen, binnenunit L/W warmtepomp en vlak ernaast het SWW vat met dubbele spiraal van 150/300 liter). 
Het SWW vat staat in de utiliteitsruimte tegen de binnenmuur die grenst aan de badkamer. In de badkamer ligt de inloopdouche tussen de scheidingsmuur van de utiliteitsruimte en de scheidingsmuur van de keuken. 
Zo lopen alle warmwaterleidingen vanaf het SWW-vat in een rechte lijn eerst onder de vloer van de inloopdouche tot in de keukenruimte. Onder de vloer van de inloopdouche vertakken de warmwaterleidingen zich dan naar de douchekop, waterbekken van de badkamer en waterbekken in de keuken. 
Als het echt koud is maken wij in de winter 300 l SWW aan van 50-80°C.  Dit is de restwarmte geproduceerd door de warmtewisselaar die achteraan in de speksteenkachel zit. Deze warmte, dus wanneer je ze echt nodig hebt, voel je zeer goed aan de kalkstenen vloer van de inloopdouche. Het warm water stroomt tenslotte van het SWW-vat steeds tot aan het aftappunt waar het door de mengkraan pas op gebruikstemperatuur gebracht wordt. We kunnen er, bij vriestemperaturen, het is tenslotte geen PH, uiteraard onze badkamer niet mee verwarmen maar het voorkomt wel dat je op de stenen vloer een koud gevoel aan de voeten hebt. Gebruik je een douchevloer in kunststof ga je uiteraard dit effect niet (nodig) hebben. 

De douchevloer bestaan uit een natuurstenen kalksteen vloer  met voegen (meermaals behandeld tot hij volledig waterdicht was) en de wanden uit tadelakt. Deze staat er al 7 jaar en vertoont tot op heden nog geen enkele barst. Is ook nog steeds waterdicht. 
Wij hebben wel de huisregel dat de laatste die een douche neemt de volledige douchevloer en wanden opdroogt. 
De vertrektemperatuur is hier zelfs zeer uiteenlopend => nl. tussen de 11 en 80°C. 
Op de vloerplaat van de badkamer ligt eerst 8 cm pur, de koudwaterleidingen liggen in een extra purmantel op de vloerplaat en onder de pur.. De WW leidingen - met uitzondering van het gedeelte onder de inloopdouche - eveneens. Onder de vloerplaat van de inloopdouche loopt de pexleiding vlak onder de vloer boven de isolatieplaat.
Waar het kan liggen de leidingen bovengronds (bv. achter de plinten van de bad-, keuken en inbouwkasten). In de hele woning staat alleen in de leefruimte één "zwevende" kast (bevestigd aan de muur zodat er geen poten in de weg staan).  Alle andere meubels (bergruimte, hall, slaapkamers, badkamer, winterleefruimte anex keuken, zomerleefruimte, tuinhuis) zijn per ruimte op maat gemaakt van vloer tot plafond om zoveel mogelijk ruimte te besparen en het onderhoud te vergemakkelijken (geen stofophoping onder en op kasten). 
Alle sanitaire leidingen zijn meerlagig met perskoppeling. 

De richel tussen de douchevloer en de badkamer is in hetzelfde materiaal uitvoerd als de vloer, nl. kalksteentegels.
De richel is 13 cm breed met een niveauverschil van 7 cm aan de badkamerzijde en 4 cm aan de douchezijde. 
Op de richel is ook de glazen douchewand met nano coating (scheelt weer in onderhoud) ingewerkte met een alu profiel. Aan de zijde van de douche is de glazen wand in één vlak met de richel zodat er geen water op kan blijven staan. 

In het voorseizoen en naseizoen (van 3°C tot 10-15°C) wordt er via de WP 150 l SWW aangemaakt tussen 30-45°C (bovenste deel van het SWW-vat) . Dan

In de zomer (+15°C buitentemp.) gebruiken we de WP voor het  SWW-vat in de utiliteitsruimte nauwelijks. We nemen dan in de inloopdouche gewoon een douche op de temp van het leidingwater (18-20°C). Maar wel via de warmwaterkraan van de mengkraan van de douche en via het (koude) SWW. Dit om het water in het vat regelmatig in beweging te houden. 
Willen we nog eens een warme douche (bv. wanneer mijn vriendin haar haren wil wassen) of is het echt warm/mooi weer gebruiken we gewoon de buitenbadkamer welke is uitgerust met een regendouche met warmwaterkolom (via zoninstraling). 

Wij hebben aan de keukenkraan nauwelijks warmer water nodig dan in de douche. 
In de winter gebruiken wij hier het hete water van de kachel (bv. voor de handafwas).
Is de kachel niet in werking maar wel de WP voor het SWW (het is een split hybride L/W L/L WP die zowel tot 55°C SWW kan aanmaken, via LT convectoren de leefruimte met aanvoertemp. van  27-35°C kan verwarmen en met de L/L functie de slaapkamers kan verwarmen en koelen) gebruiken we afwisselend en volgens behoefte in de keuken WW van de kraan (50°C is voor ons warm genoeg voor de afwas), warmen dit bij met een snelwarmkoker van 3 kW (1-2 liter is al voldoende) of gebruiken we de afwasmachine. 
In de zomer gebruiken we - zeker bij voldoende zon - overwegend de afwasmachine en dit zoveel mogelijk  tussen 11:00 en 14:30 uur.

Ik zou niet weten waarom we anders nog veel WW van de keukenkraan zouden nodig hebben. 

Een eilandinstallatie kan zowel semi offgrid zijn als off grid. Het bekekent gewoon dat ze niet netgekoppeld is. 
Een gewone PV-installatie is gewoon grid gekoppeld (ze hangt altijd aan het net en wordt bij netonderhoudswerken en/of stroomuitval automatisch door de omlvormer van het net afgekoppeld. Gevolg voor de prosument is dan dat er tijdens de netonderbrekeing ook geen productie is van de eigen PV installatie (en eventueel geen GSC productie). 
Bij semi off grid (meestal een hybride omvormer met batterijkoppeling met back up functie) schakelt de installatie bij een stroomonderbrekeing met een ontkoppelings relais vliegensvlug (je ziet nauwelijks de lichten flikkeren) over naar de back up. De woning draait dan op de voorbehouden back up van de batterij (toch de kringen die hie rop zijn aangesloten) en de PV-installatie  kan de batterij blijven aanvullen.
Dit is het systeem dat over enkele maanden in onze utiliteitsruimte wordt bijgeplaatst.
Een echte eilandinstallatie draait volledig autnoom zonder tussenkomst van het net.  Je kan er je hele woning op laten draaien om volledig off grid te zijn (maar met een terugdraaiende teller heeft dat in Vlaanderen nog weinig zin) of ze als tweede installatie installeren als back up naast de netgekoppelde installatie. Bv. handig al je huidige installatie nog GSC gerechtigd is (mag je niets aan wijzigen of je verliest je GSC rechten) maar je wil wel meer eigen energie produceren. Ook handig in de overgansfase naar off grid. Je kan dan een tijd proefdraaien op je eilandinstallatie en in noodgevallen altijd terugvallen op het net. 
In ons tuinhuis (wat bij het ontwerp opgevat is als een autonome tuinwoning) zijn bij de bouw de voorbereidingen getroffen voor een eilandinstallatie (de tuinwoning heeft een plat dak van 72 m² wat op het oosten tot zuiden  geen schaduw heeft dus ideaal voor bijkomende panelen). Ook de wateraanvoer en-afvoer zijn er off grid opgevat.  

Ik produceer - op eigen voeding na - niets zelf. Ik koop het dus extern aan. Op mijn bescheiden manier draag ik dus bij tot het in stand houden van de economie :-). 

Op jaarbasis is mijn huidige PV-installatie meer dan voldoende om in mijn elektriciteitsbehoeften te voorzien (incl. SWW en CV). 
Dit werkt alleen met netopslag (terugdraaiende telller en prosumententarief). Ik heb daar zels geen batterijen voor nodig. 
Het batterij systeem kan met de huidige PV-installatie alleen dag en nacht overbruggen en tijdens normale jaren  3/4 van het jaar. 
Tijdens het stookseizoen (hier van begin december tot half februari) kan ik met de speksteenkachel (welke SWW en CV overneemt) terugschakelen op een elektriciteitsbehoefte van 4-5 kWh per etmaal. 
De batterijen komen er dus om bij stroomuitval een back up te hebben, zoveel mogelijk autonoom te zijn en voorbereid te zijn op het afschaffen van de saldering (waar nu de grootste verwarring over bestaat maar in het beste geval bij mij toch afloopt in 2026).
Maar onze huidige PV-installatie heeft meerdere dagen/weken onvoldoende productievermogen om de batterij aan te vullen en het jaar rond iedere week minstens 35 kWh te leveren . Is tijdens putje winter beperkt in productie door de monofase aansluiting en ligging met bosrand op oost en west waardoor er in de winter maar een max. productie is tussen 10:30 en 15:00 uur. Ik zou de huidige productie met dezelfde 5.0 kVA omvormer in de winter bijna kunnen verdubbelen door panelen bij te plaatsen en/of modernere panelen met een hoger eenheidsvermogen te plaatsen (de huidige SMA omvormer kan dat aan). Maar dan zit de GSC regeling (hier nog van toepassing tot 2031) weer in de weg. 
Daarom heb ik voor een laatste (toekomstige) fase gekozen voor een tweede eilandinstallatie op het tuinhuis. 
Maar zolang de saldering nog van toepassing is komt deze er voorlopig niet. 

 

 
 

afbeelding van m2ts
01/05/2020 - 18:37

Ivo, merci voor de info van de Franse luiken. Helaas voor ons niet zo handig, gezien het gaat om een moderne stijl, met horizontale ramen. Niet dat ik die Franse luiken dus lelijk vind, maar 't zou bij ons niet passen :-).

afbeelding van sam.grajchen
01/05/2020 - 21:10

Ivo,

Ik heb het begrepen. Een goede tip. Omdat we nooit een pv installatie zullen kunnen aansluiten voor 31/12/2020, zal de 15 jaar "terugdraaiende " teller niet van toepassing zijn op ons. De installatie van panelen met hybride omvormer en batterij zal ervoor zorgen dat stroomverbruik uit eigen productie hoger komt te liggen. Geen prosumententarief meer te betalen. Altijd beschikbaarheid van het net voor als het nodig is tot er eventueel een volgende stap, off grid, kan gezet. Perfect, waarvoor dank.

De sww leiding onder de douchevloer neem ik mee, we zijn wel nog lang niet bezig met te gebruiken materialen voor afwerking.

afbeelding van IvoB
02/05/2020 - 09:47

@Sam: als ik nu nog een PV-installatie zou aansluiten zou ik nooit rekening houden met de effecten van de terugdraaiende teller. Beschouw dat gewoon als een eventueel extra. Die 15 jaar is op niemand van toepassing. Het betreft een politieke belofte (die altijd kan herzien worden) waartegen dan nog eens een beroepsprocedure loopt (En het verdcit gaat geen 15 jaar duren en de uitkomst is onzeker. Zelf hou ik er rekening mee dat de argumenten van de VREG sterker zijn dan deze van de overheid).

@m2ts: Smaken verschillen en daar valt verder niet over te discussiëren. Het is wel een misvatting dat draailuiken per defenitie ouderwets zouden zijn of niet in een moderne stijl zouden kunnen opgaan. Naast efficiëntie is één van de hoofdredenen dat wij deels voor houten luiken gekozen hebben de afwerking van de gevelbekleding. Deze is  na de laatste fase van de renovatie volledig uitgevoerd in hout en glas. De luiken zijn in hetzelfde hout als de gevelbekleding uitgevoerd en gaan bij volledige sluiting volledig op in de gevel. Tezamen met de detailafwerking (vensterdorpels, dakranden, dakgoten, sommige raamprofielen...)  in zwart gespoten metaal geeft dat eerder een sobere moderne look dan landelijke stijl. 
De draailuiken (en voornamelijk het gefaseerd kliksysteem van de draailuiken) waren ook maar een voorbeeld van een mogelijke oplossing. Deze staan ook alleen op de slaapkamerramen. Voor de grote raampartijen werd - afhankelijk van de functie en oriëntatie - gekozen voor handbediende rolpoorten in hout die alles afsluiten of elektrisch bediende ingebouwde zwarte screens waar je nog van binnen naar buiten kan kijken. 

Luiken moeten dus niet per defenitie in hout uitgevoerd worden. 
Bakstenen luiken zijn wel geen optie. :-)

Functionaliteit en comfort staan bij ons wel op de eerste plaats.
De looks mogen er ook zijn maar zijn - als het technisch niet kan samengaan - van ondergeschikt belang op de eerste twee.
Wij zitten al in het laatste actieve kwart van ons leven. Dat kan ook een verschil maken in het stellen van prioriteiten. 

afbeelding van m2ts
03/05/2020 - 17:18

@IvoB, ik vrees dat ik me heb laten (mis)leiden door de eerste foto's van "Franse luiken" op Google afbeeldingen. Merci voor de bijkomende info.

afbeelding van sam.grajchen
27/09/2020 - 19:06

Hallo gewaardeerde forumleden,

Na een paar maanden zou ik mij graag nog eens willen melden met hoe ik denk verder te gaan ivm verwarming en sww in ons bouwproject. Hierin staan we nu zover dat de bouwaanvraag kan gedaan en er al een voorstudie is gedaan door een EPC deskundige waaruit blijkt dat we nu een energiebehoefte voor verwarming hebben van 18kWh/m² , K-peil 23 en  S-peil 19 zijn. Dit wil alleen zeggen dat we op de goede weg zitten, er is bv nog geen blowerdoortest die ons S peil zeker nog positief gaat beinvloeden. Ook de energiebehoefte gaat nog dalen omdat de construteurs/aannemers die we nu gaan aanspreken en die geselecteerd zijn op hun  grote tot zeer grote ervaring in het plaatsen van passief huizen, hun deel van het construtieve verhaal kunnen doen om zo naar de passiefnorm van maximum 15kWh/m² te gaan.

Initieel had ik jullie hulp/mening gevraagd om een compacttoestel (Pichler PKOM4) te helpen evalueren. Hier kwamen weinig(geen) reacties op wat betreft dit toetstel maar wel zo veel andere inzichten op zoveel meer dan alleen mijn vraagstelling dat het zeker de moeite is geweest om mij op dit forum te wagen. Waarvoor reeds dank aan allen en een herstart van de topic.

De voorlopige EPB studie gaf aan dat ik een minimum ventilatiebehoefte van 225m³/h nodig heb voor ons project (netto vloeropp: 133,5 m² = +- 345m³). Het pichler compacttoestel heeft (volgens zijn "Passivhaus zertificat") maar de grootste efficientiegraad tussen 120 en 190m³/h. Het kan wel 350m³/h aan bij 400Pa maar dan stel ik mij de vraag naar lawaai en trillingen die zeker meer worden bij de hogere debieten die we nodig hebben volgens EPB. Ook de primaire energievraag van het toestel op jaarbasis wordt hoger en trekt al meer naar de grens van 55 kW/m³/jaar die voor certificatie een maximum is. De Belgische ventilatienormen zijn wel groter dan de Duitse maar voor de uiteindelijke EPB controle moet er eeen ventilatieverslag opgemaakt en zou ik graag binnen de objectieven gesteld door het certificaat willen blijven en haal ik de EPB norm niet. Ofwel de keuring laten gebeuren op 225m³/h en gebruiken op minder debiet. Hoe wordt er hier op het forum de ventilatienood ingeschat voor een gewone woning van onze grootte ? Dit toestel is gewoonweg een goede oplossing voor ons "probleem" als het toch bruikbaar is ivm de echt nodige (niet EPB )ventilatiedebieten, dat ik het niet graag opzij zet.

Om toch een alternatief te hebben zou ik voor sww naar een warmtepomp van Ochsner kunnen gaan. Dit kan onder de vorm van een warmtepompboiler (model Europa) of een warmtepomp voor apart buffervat (model Mini ). In het geval van de Mini, met een friswaterstation op het buffervat voor de aanmaak van sww. Deze warmtepomp kan water tot 60°C produceren zonder bijkomende weerstand. 

Om de warmtepomp te onlasten (langere levensduur) gaat er een zonnecollector geplaatst om zo toch de helft van het jaar hier geen warmtepomp te moeten gebruiken en als de zon schijnt in de winter om te ondersteunen. De warmtepomp zelf kan in de (aangepast verluchte en niet in het beschermd volume gelegen) kelder van 55m² komen te staan en het buffervat in de berging/technische ruimte (vlak erboven) of in het keldergedeelte dat wel binnen het beschermde volume ligt. Beide zijn goede plaatsen om de leidingen naar badkamer en keuken zo kort mogelijk te houden. 

Zit ik dus alleen nog zonder eventuele alternatieve oplossing voor de kleine verwarmingsvraag. Hierbij stel ik mij de vraag of het voldoende groot buffervat (+500l) voldoende capacitteit heeft om een cicuit vloer/wandverwarming, via mengkraan om de voorlooptemp te regelen, aan te sluiten op bv het midden van het buffervat. De Ochsner warmtepomp zou ik dan op 3/4 hoogte aansluiten om de buffer te laden en zo altijd warm water te hebben . De plaatsing van de warmtesensoren om de warmtepomp te sturen vraagt nog studie  Plaatsing van aansluitingen en sensoren kan ik zelf bepalen omdat ik het buffervat zelf kan maken. 

Zijn er nog interessante alternatieven rekening houdend met een passief huis ? Ik wil liever geen hout of andere brandstoffen meer gebruiken. Ik gebruik ze bv nu wel nog (stoof en houtvergassingsketel met buffervat) maar zal in de toekomst not done zijn/worden. Ook naar werk toe om deze te onderhouden, zodat ze maximaal rendement geven, wordt mij net niet teveel maar binnen 10 jaar....ben ik 70  :) 

Groeten,

Sam

afbeelding van charel
27/09/2020 - 21:35

Sam,

Als je volgens de EPB-studie een minimum ventilatiebehoefte zou nodig hebben van 225 m³/h dan wil dat zeggen dat je dat debiet zou moeten kunnen halen in de hoogste stand. In de praktijk is een debiet van 120 m³/h voor meer dan 90 % van de tijd meer dan genoeg. Dat komt overeen met constant ventileren op de laagste stand. De hogere standen worden slechts sporadisch gebruikt, bijvoorbeeld voor het geval je al eens veel volk te gast hebt. Ik zie dus geen enkel probleem met de capaciteit van het genoemde toestel.

"Ook de primaire energievraag van het toestel op jaarbasis wordt hoger en trekt al meer naar de grens van 55 kW/m³/jaar die voor certificatie een maximum is."

Bedoel je 55 kWh/m³/jaar ? En dus 55 x345 m³ = 18.975 kWh per jaar verbruik voor de ventilatieunit ? Onmogelijk !

Hier verbruikt het toestel 19 Wh per uur of 19 Wh x 24h x 365d = 166.440 Wh of 166,44 kWh. Af en toe op een hogere stand ventileren zou dan maximum een verbruik kunnen geven van 190 kWh wat maar één honderste is van uw aangenomen verbruik.

Wat uw verwarming betreft: uw warmtevraag is veel te klein om hiervoor meer dan een radiatortje van zo'n 50 € voor te moeten voorzien als sporadische bijverwarming, tevens enige verwarming voor de ganse woning. Dit is net het allergrootste voordeel van een passiefhuis, je hoeft geen geld uit te geven aan een verwarmingsinstallatie. Gebruik dat geld liever om de passiefhuisstandaard nog te overtreffen.

afbeelding van Luc Vandamme
27/09/2020 - 23:29

Beste Sam,

Je bent op de goede weg en je neemt waarschijnlijk de juiste beslissingen met uw woning te optimaliseren naar energetisch gebruik.

Ik bevestig wat Charel hierboven zegt, zowel wat betreft ventilatie als verwarming. Ook is zijn besluit om voor nog een iets betere isolatie en luchtdichtheid te gaan, een logische stap om de kosten te verminderen vandaag in investeringen en morgen bij ge(ver)bruik.

Ik heb ook mijn vragen bij de zeer goede, maar zeer dure apparaten die jij beschrijft. Warmtepompboilers met R32 gas hebben tegenwoordig allemaal zeer goede COP's en zijn van goede kwaliteit. De meeste ventilatie units met een historiek, hebben voor een goedkopere prijs ook zeer goede rendementen en zijn ook van zeer goede kwalitiet. Ik zou toch nog eens de markt afspeuren en me niet laten leiden door marketing, maar door cijfers en dan pas met kleinere oogkleppen mijn beslissing nemen.

Ook is de keuze van een friswaterstation voor de bereiding van SWW aan te sluiten op uw buffervat voor je zonneboiler/buffer, een zeer goed idee omdat je dan nooit geen last hebt van kalkvorming en legionella in je leidingen. Ook vind ik je keuze om zelf een buffervat te maken, fantastisch. 500 l zal meer dan voldoende zijn voor jouw toepassingen. Zorg er enkel voor dat dit buffervat zeer goed geïsoleerd is zodat je met je zonnethermie ook hoge t°n kan bereiken en opslaan zonder te veel verliezen te creëren. Zorg er ook voor dat je genoeg collectoroppervlakte voorziet onder een helling van meer dan 60° om in de winter zo veel mogelijk energie te kunnen capteren. Ik zie echter nog niet hoe jij de Warmtepomp zal aansluiten op je zelfgemaakte buffer, maar daar zal je wel met een oplossing komen, denk ik.

Zorg er ook voor dat alle apparaten die je vandaag koopt, IoT (Internet of Things) klaar zijn en dat bij ieder apparaat ook een API (Application Programming Interface) ter beschikking staat. zo kan je later ook die apparaten integreren in één van de vele IoT huisautomatisatie sturingen/systemen die zich ontwikkelen en die veel goedkoper en flexibeler zijn dan de systemen van de klassieke domotica aanbieders. Steek daar (klassieke domotica) vandaag geen geld meer in, omdat je dan afhankelijk bent van 1 technologie die merkgebonden is ... en die altijd duurder zal zijn dan IoT toepassingen.

Daarom moet je vandaag ook veel aandacht besteden aan je elektrisch circuit (eventueel opslitsen van het elektriciteitsbord in 2 borden, waarvan er 1 binnen de beschermde zone om goedkopere luchtdichting te bekomen) en nu al zorgen dat je bvb al busleidingen (elektronische informatieleidingen) voorziet. Denk na over waar je je communicatie aansluitingen plaatst, voorzie dat je bvb ook  een kabel kan trekken zodat je technisch niet van 1 leverancierstechnologie (Telenet of proximus, beiden hebben andere en niet compatibele kabeltechnologieën) maar dus bvb ook dat je later een glasvezelaansluiting kan binnenbrengen. Hou rekening dat deze communicatie ook draadloos in het hele huis moet mogelijk zijn, (Voorzie ook  plaats voor WiFi repeaters) ... Denk na over waar je in huis je oplaadbare apparaten gaat laden, bvb telefoon, smart watch, kruimeldief, stofzuiger, ... en voorzie direct een WifI gestuurde schakeling in deze stopcontacten (zie bvb. https://shelly-cloud.nl/producten/) . Denk na waar je de batterijen van je E-fietsen wil laden en voorzie hiervoor ook de plaats voor de stopcontacten (eventueel met WiFi sturing). Voorzie ook een latere aansluiting om  een elektrisch voertuig te laden, door nu al een speciale (rode) stekker van 16 A of 32 A te voorzien voor bvb een mobiele laadpaal (https://go-e.co/products/?lang=en) .

Ik druk op deze stopcontacten met WiFi toepassingen, op API apparatuur (incl. koelkast, diepvries, ventilatie, warmtepompboiler, zonneboiler, ....wasmachine, afwasmachine, ...)  omdat het deze "ingrepen" zijn die later uw zelfconsumptie uit zonnepanelen verbeteren, je kan ze namelijk sturen in functie van de opbrengst van je zonnepanelen. Indien je geen zonnepanelen hebt, zullen deze IoT toepassingen je later bvb ook de mogelijkheid geven om te werken met de goedkoopste variabele kwartiertarieven voor je elektriciteitsaankopen ....

Als je hierover vandaag grondig nadenkt, is dit veel goedkoper om te integreren dan morgen deze behoeften te moeten oplossen via aanpassingen van een bestaand systeem dat hiervoor niet werd gedimensioneerd en geplaatst. Nogmaals dit vandaag voorzien is waarschijnlijk een extra kost van maximum 1000 à 2000 Euro 

afbeelding van sam.grajchen
29/09/2020 - 01:58

Sorry mannen maar hier een laalste poging om een reactie te plaatsen, is al mijn vierde en altijd gaat (doe ik) er iets mis waardoor mijn tekst verdwijnt, ik wordt er zot van.

Bedankt Charel en Luc voor jullie reacties en Charel, je hebt gelijk, ik heb daar een grote kemel geschoten. Het is inderdaad de m² waarde die te gebruiken is. Hier is dan ook wel ventilatie, sww en warmteopwekking/ koeling inbegrepen. Ik heb het certificaat eens wat beter bekeken en met gebruik van een bww in de aanzuiglucht en een debiet van 170m³ verbruikt het toestel een 5320 kWh per jaar aan een gemiddeld verbruik van 40 kWh/m²/jaar. De 55 kWh/m²/jaar was een waarde bij 300 m³. De bww stond al langer vast.

De warmtevraag in ons geval gaat zeker nog zakken naar maximum 15kWh/m² en als we het financieel aankunnen nog lager maar dat is een ander verhaal. De mini warmtepomp in het toestel levert voldoende vermogen (12W/m²) om de pulsielucht op te warmen om zo voor de bijverwarming te zorgen. De aparte mini warmtepomp voor het sww werkt onafhankelijk van de andere. wat ook een voordeel is

Is deze waarde van 5320kWh/jaar nog hoog als je alles functies apart moest bijeen tellen rekening houdend met de voorlopige warmte behoefte berekening  van 18 kWh/m²

Het combinatietoestel is ook maar een optie, die ik moet zeggen, wel zeer genegen ben door het feit dat ik verder geen werk meer aan heb. Ik ben een volkomen warmtepompdummy en zie inderdaad deze machines opduiken en een totaaloplossing bieden.Ik zie ook dat de warmtepomp in het algemeen niet meer weg te denken is uit het hele verwarmings/sww verhaal voor de toekomstige huizen (en de nu al goed geisoleerde).

De Pichler kost volgens offerte, zonder onderhandelen, een 11.000 € excl. btw, een extra spiraal voor zonnecollector inbegrepen. En gelijkaardig (iets krachtiger) toestel zoals de Drexel & Weiss Aerosmart kost al direct 40% meer. Als de aparte componenten samen veel goedkoper zijn is het natuurlijk de dingen tegen elkaar afwegen. 

De aparte opstelling van een warmtepomp en een buffervat  heeft ook voordelen zoals produktie (geluid) in de niet geisoleerde kelder en opslag in de technische ruimte of stuk kelder wat mee in het beschermde volume zit. Ook hier zie ik de Ochsner graag omdat die speciaal hiervoor ontwikkeld is en ik zou daar dan ook eens nog de warmtevraag mee willen oplossen. Hier begeef ik mij wel helemaal op ijs want bijna geen ervaring hierin maar het is een uitdaging.

Voor mijn huidge houtvergasser heb ik al een stratificatiebuffervat van 2100L ter plaatse ineen gelast, zonder problemen maar een goede stratificatie bekomen is niet eveident en heb toen eerst bij Solarbayer wat ideeën opgedaan betreffende hun stratificatie oplossing.

Ik denk dat bij de opstelling met warmtepomp er echt wel moet op gelet welke vorraad heet water er altijd moet klaar staan om te gebruiken voor het sww en daarmee ook de hoogte waar het hete water van de warmtepomp binnenkomt in het vat en waar de optimale afnamepunt voor het verwarmingscircuit zou moeten staan. Bij de houtvergasser was dat van minder belang omdat ik het vat alleen voor verwarming gebruik en er alleen boven en onder een aansluiting nodig is.

De aansluiting van de zonnecollector kan door een gladde spiraal verzorgt maar vraagt ook weer studiewerk omdat de stroomsnelheid en buisoppervlakte moeten kloppen om rendement te halen. In het vat alleen dood water met vuilfilter voor de warmtepomp. Misschien eens een apart draadje openen ... Als het te moeilijk gaat worden wordt het beter aankopen, ik heb niet alle tijd van de wereld meer :) 

Als ik op zoek ga naar een andere, goedkoper merk dan Ochsner moet ik dan vooral rekening houden met het gebruikte R32 gas ?  

Voor de elektrische installatie ga ik nog op de oude manier te werk gaan met dien verstande dat ik of de bewoner na mij wel de plaats moet hebben in de kast om (eenvoudige) veranderingen naar domotica toe.te kunnen doen zoals Luc ze aangeeft maar vooral genoeg aansluitpunten voorzien met lege muurdozen en leidingen naar de kast. De Shelly catalogus staat al opgeslagen, zeer interessant.

Ik ga meer nut hebben van batterijopslag denk ik, omdat nieuwe toestellen ga ik de komende 20 jaar niet meer nodig (hout vasthouden) hebben en vermits dat ik op pensioen ben heb ik tijd om de (pas ontdekte) wasmachine te bedienen op een tijdstip dat het goedkoper is. Het is zeker wel een aandachtspunt bij nieuwkoop alhoewel met het Shelly materiaal kan je nu al ieder toestel sturen toch ?

Toen we bijna 30 jaar geleden bouwden hadden we nog niet zoveel (kleine) verbruikers en ondervonden we ook dat als we nog eens opnieuw gingen bouwen er steeds meer aansluitpunten moeten zijn. Voor de verschillende vormen van data  hadden we toen al geluk dat telefoon (Belgacom) en televisie (Telenet) al apart binnen kwamen en we daardoor gemakkelijk van provider konden veranderen. Die meervoudige aansluitingen voorzien is niet meer evident denk ik en zeker te voorzien om in de toekomst keuzevrijheid te vrijwaren. Voor data ga ik genoeg vaste connectoren voorzien en alleen in de leefruimte WiFi, ik vind dat we al genoeg in de elektrosmog zitten en wil er ook niet nog eens in moeten slapen. Naar buiten toe, bij nood aan WiFi zal er ook wel een gepaste oplossing zijn zeker.

Een drijfkracht (3 phase + nul) aansluiting vindt ik sowieso onontbeerlijk vanwege mijn hobby's maar het zal maar 16A zijn Ook in de elektrische aansluitwaarde van het huis zal er gesnoeid worden

Nog eens dank voor de reacties

Groeten,Sam

afbeelding van Woubeir
29/09/2020 - 16:53

Een opmerking nog op je Pilcher en ruimer op eender welk compacttoestel: je legt daarmee wel alle eieren in dezelfde mand nl. als je ventilatie stuk raakt, zal ook je warmtepomp niet meer werken.

afbeelding van sam.grajchen
29/09/2020 - 18:36

Beste Woubeir,

Ik maakte mij al dezelfde bedenking en Charel heeft hier zeker een punt om lokaal (badkamer, leefruimte) een verwarming te plaatsen, tijd en thermostaat gestuurd zou ik zeggen. Hiervoor vind ik infraroodpanelen zeer geschikt. Als je alle dagen thuis bent ontwikkel je toch patronen die voorspelbaar worden. Om weg te denken van verwarming moet je echt wel het absolute geloof hebben dat een passiefhuis geen centrale verwarming nodig heeft maar enkel een bijverwarming. 

Afstappen van een idee als dat eens in mijn hoofd zit, tja de oogkleppen zeker. De centen dan beter te steken in een nog dikkere isolatieschil en nog meer aandacht aan de kleinere dingen zoals luchtdichting waar niet meer aan verholpen eens de afwerking gedaan is. En de rest eenvoudiger bekijken. 

Voor sww zijn er dus de gebruiksklare oplossingen maar ik zou mezelf niet zijn als ik daar niet mijn eigen twist aan kan geven. 

Groeten, Sam

afbeelding van Woubeir
30/09/2020 - 10:02

Welke luchtdichtheidswaarde is trouwens nu gebruikt in EPB ? Want bij ons was dat 3 of zo en als ik die in de software zelfs volledig op 0 zet, verlaagt het S-peil bij ons 'maar' met 2 punten. Dus verwacht geen drastische veranderingen.

afbeelding van sam.grajchen
30/09/2020 - 11:53

Voor de EPB voorstudie is 0,6 gebruikt.

We hebben verschillende aannemers met reeds jarenlange ervaring in het passief bouwen aangeschreven en willen hun mee laten denken om aan de passiefnorm te geraken. Ik heb al voorbeelden gezien hoe ze bouwknopen op een verschillende manier aanpakken en al die kleine dingen, samen met waarschijnlijk een nog dikkere schil, gaan het moeten doen. Voor de vloer misschien ? Alles nog voor het laatste sprongetje naar de passiefnorm.

Onze schil ziet er op de tekentafel als volgt uit

Woning volledig onderkelderd (met voorlopig een gedeelte aan de keldertrap mee in het beschermde volume). Vloer 18 cm PUR platen maar gaan vervangen door Resol platen. Muur is 5 cm leidingspouw gevuld met minerale wol, FJY liggers met 34 cm cellulose vulling en 3 cm houtwolplaat, luchtspouw met gevelbeplating als afwerking. Dak is voorzien van 40 cm cellulose vulling en 18 cm Pur platen, gaan ook Resol platen worden. Ramen zijn nu Uw 0,85 en zontoetredingsfactor 0,61 geteld, Uw zal ook nog naar 0,80 (max) moeten zakken. 

Groeten, Sam

afbeelding van Luc Vandamme
30/09/2020 - 22:38

Beste Sam,

Ik heb een aantal opmerkingen:

1. Het is uw architect die een ontwerp moet maken dat voldoet aan de passiefnorm of enig welke andere norm. Als je er van uit gaat dat de uivoerder dat moet doen, ben je verkeerd bezig. De uitvoerder (hoe gekwalificeerd ook) kan maar de materialen gebruiken die voorgeschreven werden. VB. Koudebruggen kunnen vermeden worden door voor alles met het zelfde materiaal te bouwen. Materiaalverschillen vb. beton - steen en hout door elkaar gebruiken, is al een bron voor koudebruggen ... Ook na een goede mantelisolatie van de buitenomgeving blijft er een verschil in warmtegeleiding tussen verschillende materialen => koudebrug. Daarenboven zijn er verschillende uitzettingscoëfficiënten die ook nog ervoor kunnen zorgen dat er openingen en barsten  ontstaan. Het is aan de architect om dit zo veel als mogelijk ontwerpmatig te vermijden en als het niet kan vermeden worden, moet hij een oplossing voorstellen via een detailtekening zodat de uitvoerder deze best mogelijke ontwerpoplossing kan uitvoeren. Je mag geen vrijheid geven aan de uitvoerders, want deze optimaliseren altijd naar hun werklast en naar hun materiaalgebruik (contract en prijs is al getekend, winstoptimalisatie ligt voor het grijpen) en dit is in tegenstelling met jouw doelen in optimalisatie.

2. Infraroodpanelen brengen geen warmte in huis. Ze brengen enkel warmte aan degenen die eronder staan. Aan u te beslissen of dit het soort comfort is dat je wenst. Mijn ervaring zegt neen.

3. een passiefhuis heeft steeds een eigen warmte. Dan is een warmtebron ergens anders in de woning, dan de plaats waar jij bent, steeds een aanbreng van extra warmte energie voor de hele woning. Dus thermostaten voor t°n en voor tijdsklokken zijn niet nodig in een goed geïsoleerd huis zoals een LEW of een passiefhuis. Je houdt je volledige huis op t°, ook als je bijstookt in de badkamer en dat dit enkel nodig als je daar "kortstondig" aanwezig bent. Deze kortstondige bijstook zal ook de rest van de woning ten goede komen. De ventilatie recupereert en verspreidt de warmte in uw woning. Dus de tijd dat de stoof enkel uw rug kon verwarmen, is al een tijdje uit de mode. Een ventilatortje met ingebouwd verwarmingselement van 25 Euro, kan zelfs dezelfde wonderen verrichten dan een duur systeem.

4. Een LEW of een passiefhuis heeft geen dure technieken nodig. En 5000 kWh voorzien verbruik voor verwarming en ventilatie is zelfs niet van toepassing voor een LEW of een passiefhuis dat meer dan dubbel zo groot is als jouw woning. Dus is er nog steeds iets fout met het ontwerp.

5. Een SWW -buffer/boiler opgewarmd door eender welke opwarmer warmtepomp/zonnethermie/gas/stookoliecondenstie/pellet- of houtketel, ... heeft altijd een gelamineerrde opslag! Daarvoor moet je niets doen, daarvoor moet je geen speciaal buffervat maken met schotten of speciale aftapkranen op verschillende hoogtes, of ... Ongeloofelijk maar waar!

hoe warmer het water => hoe meer energie in de moleculen van het water aanwezig is => hoe meer plaats deze moleculen innemen, want zij hebben bewegingsruimte nodig => hoe lichter dit water wordt => het lichtste water zal altijd stijgen en het warmste water (met de meeste energie) zal dus altijd boven drijven. Dit is gewoon een natuurlijk fenomeen. Zoals ook het schuim op het bier altijd boven in het glas is. Hoeveel je ook probeert om het schuim onder het bier te krijgen, het zal je nooit lukken want schuim is lichter dan bier. 

Hetzelfde fenomeen hebben we dus met warm  water, het zal zich volgens energieinhoud steeds vanzelf in laagjes opstapelen in een vat en je zal altijd het water met de laagste energiehoud (is ook een lagere t°) beneden vinden en het water met de hoogste (t°) energieinhoud boven vinden. Het enige wat deze natuurlijke toestand kan veranderen is beweging in het water. Om dit zo veel mogelijk te verhinderen zal je bvb. een spiraalwarmtewisselaar, een friswaterstation, een trage inloop/uitloop gebruiken voor energie toe te voegen of te onttrekken, moeten voorzien. Je kan zelfs bij zeer grote volumes (> 2000 l) een soort van beperkte compartimentering in het buffervat toepassen om te verhinder dat een beweging van het water het hele volume destabiliseert. Al de rest wat je leest is zuiver marketing zoals de marketing van de perfecte schuimkraag op het bier ...

5. bij een warmtepomp zijn vooral 7 zaken belangrijk:

  1. de compressor en zijn rendement om de noodzakelijke drukverhoging te bekomen
  2. het gas/koelmiddel dat gebruikt wordt om de warmte op te nemen uit de bron (lucht, water, ...) en daar is R32 op dit ogenblik het beste koelmiddel en is daarbij ook goed samendrukbaar (voordeel voor punt 1). Het is ook dit koelmiddel dat het t°s bereik van de warmtebron beïnvloed bvb het koelmiddel kan tot  -25°C energie uit de bron opnemen.
  3. de grootte van de condensor (warmtewisselaar bron->koelmiddel) => hoe groter de contact oppervlakte, hoe meer energie uit de bron kan opgenomen/uitgewiiseld worden. Ook kan de snelheid waarmee nieuwe bronwarmte wordt aangevoerd een kleinere contactoppervlakte compenseren. (ventilator bij lucht en pomp bij water/brine als warmtebronnen)
  4. de verdamper (warmtewisselaar koelmiddel->afgiftewater) moet kunnen voldoende warmte afgeven aan de afgiftedrager (verwarmingswater/dood water/SWW/procceswater/...) bij een zo klein mogelijk t°s verschil. De meeste verdampers zijn gemaakt voor 5° t°s verschil.
  5. de sturing van de compressor moet progressief (bvb. tussen 10% en 100%) kunnen gebeuren in functie  van de warmtevraag, zodat deze weinig stop en start voorgangen hoeft te maken. Ook moet de sturing de start en stop voortgang zo zacht mogelijk laten verlopen om vroegtijdig sleet te vermijden.
  6. de werking moet omkeerbaar zijn zodat condensor en warmtewisselaar elkaars rol kunnen overnemen, zodat er zowel koelte als warmte kan overgebracht worden aan het afgiftesysteem en zodat ook de condensor kan verwarmd worden, indien deze zou bevriezen (bij buiten t°n tussen +4°C en 0°C omdat er dan nog vocht in de lucht kan zitten). 
  7. de prijs en de bekwaamheid van de installateur/koeltechnicus.

Een warmtepomp hoeft geen specifieke verwarmingsregeling, SWW sturing of buffervatmanagement te bevatten, dit kan overgenomen worden door een verwarmingssysteem of een SWW sturing of zelfs een buffervatmanagement. De WP sturing moet wel informatie van deze andere sturingen (toestellen) kunnen verwerken om bvb. de compressor modulerend te sturen. Hiervoor is dan ook best een API (Application Programming Interface) beschikbaar zodat er grote flexibiliteit is voor de toepassingen die je erop kan aansluiten.

6. Uw zicht op Wifi en draadloze netwerken is ook sterk beïnvloed door ik  weet niet wie, maar is al lang voorbijgestreefd. Als je ergens Wifi in huis hebt, heb je dit meestal overal. Heb je buren en hebben deze wifi, dan heb jij ook die Wifi (maar je kan deze niet gebruiken omdat je geen code hebt). Heb je een telefoon met slimme eigenschappen, dan komen deze meestal tot stand via Wifi, 4/5G of Bluetooth. Heb je een echtgenote en kinderen, dan vermenigvuldig je de straling maal het aantal deelnemers in het huishouden. Rij je met de auto, met de fiets, wandel je ... je komt huizen tegen, Wifi hotspots tegen (bijna ieder woning is een Wifi hotspot), mensen tegen, ander voertuigen tegen, veilighieds- en hulpdiensten tegen ... die allen  via straling communiceren, werken of  gereed staan om dit te doen. Ze stralen deze straling allen uit. Dus vandaag nog beweren dat er ergens een woning, een open ruimte, een ... is waar je straling kan vermijden, is vrijwel onmogelijk. Zelfs niet als je als stralingsvluchteling naar Africa zou vertrekken, want ook daar heeft deze techniek alle plaatsen veroverd. Je zou nog kunnen proberen in een bunker te schuilen en volledig afgesloten van alle licht, lucht en de buitenwereld te leven. Maar om straling te vermijden is niet investeren in Wifi in huis, uzelf leugens wijsmaken. Het maakt deel uit van uw en iedereens leven. Dus denk hierover nog eens na vooraleer je je plannen afsluit. Dezelfde aberatie kan je doortrekken door niet in buskabels te investeren voor je slimme sturingen ...

Dus, nog wat werk aan de winkel met deze info. Maar informeer je ook bij anderen vooraleer je definitief je besluiten trekt.

afbeelding van sam.grajchen
01/10/2020 - 02:18

Hallo Luc,

Ik heb al veel langer gemerkt dat jij enorm veel bagage hebt op zeer uiteenlopende vlakken, of het gaat over de toekomst van de energievoorziening, techniek of over wettelijke aangelegenheden, enzoverder ...

Je moet mij hier zien als de argeloze (zeer) geinteresserde student die niet op de eerste rij durft te gaan zitten om niet rechtsteeks in het gezichtsveld van de professor te komen. Ik heb geen idee wat je beroep is en de beeldspraak van de professor moet je niet letterlijk nemen. Je tussenkomsten zijn allemaal gestaafd met linken, grafieken en onderbouwde meningen. Ik wist dat deelnemen aan een forum allerlei reacties genereert en was ook een reden om mij heel lang niet te melden en de vraagstelling hier was er één met klamme handen. Waar ik mee wil zeggen, dat toen ik al direct uw aandacht had, ik al mij al zeer vereerd voelde, ik had al veel (je zou het al artikels kunnen noemen) van jouw bijdragen op diverse fora gelezen. Telkens met het nodige respect. Dat geldt trouwens voor jullie allemaal.die ik hier al ben tegengekomen.

Dat mijn architect alles al rekenkundig klaar moet hebben en al op voorhand aan de gestelde resultaten moet komenis correct en hij zou dat ook heel eenvoudig kunnen doen door de muren nog meer te isoleren of de meest performante ramen te monteren. Het kan zijn, afgaand op de ervaring die anderen hebben, hier concreet een aanvulling kunnen betekenen zoals ik al zei bij bv bouwknopen (zodat ze geen koudebrug gaan vormen) op een andere manier op te lossen door bv de muurisolatie verder door te laten lopen dan met een kimblok het geval is waardoor de hele vloeropbouw beter geisoleerd is. Ik zeg maar iets. Blijkt dat er geen structurele verbeteringen kunnen zal er inderdaad iets moeten gedaan aan de isolatie in zijn geheel. Het ontwerp zelf is de eenvoud zelve, alleen de norm wordt voorlopig niet gehaald, waarom, zullen we achter komen. Ik heb bv al gedacht aan een betere islatie van de vloer. Die dingen worden duidelijker als daar anderen (zoals ook jij, waarvoor oprechte dank) ook hun gefundeerde mening kunnen aanbrengen. Veel van je opmerkingen heb ik ook voor mezelf al gemaakt, weliswaar niet zo uigebreid en eloquent geformuleerd. 

Ik vertrouw erop dat de architect die hier, met mijn geld, een passieve woning moet tekenen, ook de oplossing moet hebben voor het halen van de norm maar ik vind het goed dat hij niet te beroerd is om opties te bekijken waar hij nog geen ervaring mee heeft want zijn eerste passief project in houtskeletbouw, wel al LEW projekten in massiefbouw. De uiteindelijke plannen voor de aannemer, die nog lang niet gekozen is, zal de elementen die een verbetering zijn bevatten en deel uitmaken van de aanbesteding. Hier wordt geen blanco cheque uitgeschreven. Ik zelf ben aanwezig bij die bijeenkomsten en hoop dat ik er zelf ook iets van opsteek en acht mijzelf wel in staat om de bs te scheiden van wat werkelijk iets positiefs aanbrengt. De norm zal gehaald of er wordt iemand anders aangesteld.

Je opmerking over het buffervat is terecht en dat was mij al van toen ik mijn eerste vat wilde maken duidelijk, een bouwwijze om water zo langzaam mogelijk verdeeld over hetzelfde horizontaal oppervlak te laten in en uit stromen was het enige probleem en dat is mij zeer goed gelukt door ook weer de mosterd bij experten/fabrikanten te gaan zoeken. Er zijn bv geen spiralen gebruikt, enkel in en uitstroom geoptimaliseerd met een onmiddelijk nuttig gebruik van de inkomende bronwarmte (80°C) om aan de vvw aan te bieden.  

De redenering dat de warmte, ook al wordt ze bv in de badkamer geproduceerd, haar nut ook in de rest van de woning heeft had ik zo nog niet bekeken en volg ik volledig.  

Dank voor de uitleg over de warmtepompen. Softstart is een goede opmerking. Zoals je gelezen hebt in mijn reply aan Woubeir zijn mijn (te grote) oogkleppen aan het verdwijnen, ook weer door jouw en anderen hun tussenkomsten. Van de centrale rol van de verwarming in de woning ben ik nu wel aan het genezen en daarom gaat de (kleine) warmtepomp zich alleen moeten toespitsen op aanmmaak sww want geen "verwarming" nodig. Met een buffervat van bv 300l, met solarspiraal onderaan, dat enkel proceswater bevat en via friswaterstation sww aanmaakt, kan de pomp dan niet het beste draaien aan vol vermogen want er is geen modulatie nodig. Er moet geen rekening gehouden met buitentemperaturen of andere externe actoren enkel de bufferwatertemperatuur is de maatstaf. 

Met je opmerking over de WiFi heb ik het moeiljker. De technologie staat niet stil godzijdank, maar ik probeer de negatieve invloed van door de mens opgewekte elektrosmog te verminderen en vraag ook aan mijn vrouw om als ze WiFi nodig heeft om die functie alleen dan op de modem aan te zetten. Als iets nodig is, en op het tablet van mijn vrouw zit geen stekkeraansluiting, wordt er ook WiFi gebruikt maar bewust. Idem 4G op de gsm. Is ook nog eens goed voor batterylife

Er komen al zeker geen geen toestellen, die niet aan de datastekker kunnen aangesloten, in de slaapvertrekken. Er is niemand die onder hoogspanningslijnen wil wonen maar we creeëren zelf wel onze eigen magnetische velden. Toegegeven ik gebruik ook WiFi maar beperkt tot wat nodig is. Over de aansturing van apparatuur die je voorstelt, behalve de stopcontacten en schakelaars van Shelly (en die zal ik ook nog in detail moeten bekijken wat het juist inhoud, worden die gestuurd door signalen op de spanningsgeleiders zelf ), ben ik totaal niet op de hoogte en het zal mij enige tijd vergen om de begrippen die je mij meegeeft op te zoeken en te begrijpen. Ik weet dat de techniek niet te stoppen is maar men waarschuwt nu al voor de gevolgen die 5G kan hebben op de mens en dier. Het is niet zo omdat bepaalde telecom fabrikanten onstuitbare uitbreidingsdrang hebben dat ik met mijn boerenverstand niet achterdochtig mag zijn naar wat er door onze strot, pardon keelgat, zal worden geduwd met als argument de vooruitgang (ook al is die niet te stoppen vanwege op divident beluste aandeelhouders). Asbest bv was een zelfde geval. Ik ben mij terdege bewust van de alomtegenwoordigheid van straling maar dit in mijn eigen leefomgeving beperken is voor mij een deeltje van ecologie. Net zoals bv de discussie wat de ecologische kost is van een isolatiemateriaal waar wel de meesten in mee gaan of het cradle to cradle principe. 

Om af te sluiten, ik vind het wel grappig welke weg deze draad al heeft afgelegd. Ik ben in ieder geval blij dat de verschillende forumleden, door hun inzichten te delen, mij van punt A naar B hebben gebracht zonder te weten wat B zou zijn. Soms op een ludieke en soms op een wijsgerige manier. Ze worden allebei zeer gesmaakt. Ik hoop dat het onderwerp hier nog mee afgesloten is hoewel de oorspronkelijke vraag al niet meer helemaal relevant is maar het besef van nog niet alles te weten is groot.  .

Sam

afbeelding van walter-8
01/10/2020 - 10:43

K 23 voor een passiefhuis vindt ik gigantische veel. Volgens mij moet je eerder ergens tussen k10 en k15 eindigen.

K23 is maar een degelijke LEW.

Is de isolatie ok en/of zit je met veel ramen?

Walter

afbeelding van Luc Vandamme
01/10/2020 - 11:46

Effectief Walter,

een passiefwoning heeft 4 hoofdkenmerken:

  1. een K-peil < 15
  2. een warmtevraag < 15 kWh/m² en volgens de laatste passiefnorm <10 kWh/m²
  3. een luchtdichtheid van kleiner dan 0.6/h, streefcijfer 0.2 /h
  4. ontwerp via een speciaal CAD programma voor passiefwoningen.

Ik heb met mijn LEZ reeds een K-peil van 17 ...

Dus ik denk dat je een probleem hebt met je architect, want volgens jouw uitleg wordt er aan geen enkel van de 4 kenmerken voldaan. 

Voor wat betreft straling, is er een interessant artikel verschenen in de Standaard, wat goed gedocumenteerd werd met links naar verschillende studies over dit onderwerp. Sommige van deze gelinkte studies baseren zich zelf op 40 jaar data, vooraleer conclusies te trekken.

https://www.standaard.be/cnt/dmf20200913_97674066

En Sam,

Ja ik durf te confronteren en de uitleg soms zo te (ver)draaien dat de mensen oplettender moeten lezen. Dit is een marketingtruc, maar de uitleg is, zoals je reeds hebt vermeld, gebaseerd op een kennisachtergrond die ik ook graag deel.

Laat je niet afschrikken, volg je weg ... maar laat je af en toe ook eens wakker schudden. 

Ook is dit voor mij het geval ... 

afbeelding van sam.grajchen
01/10/2020 - 12:16

Walter,

Er zijn 42,7 m² ramen getekend

Op het westen aan leefruimte 19,175 m² en aan slaapkamers en badkamer 8,7 m².  

Op het noorden alleen een buitendeur van 2,65 m². 

Op het oosten een slaapkamerraam van 3,9 m² en voordeur van 2,95 m².

Op het zuiden 2 st raam van 2,25 m² boven elkaar, verdeeld over beneden en bovenverdieping. 

Isolatieschil staat in antwoord op Woubeir (4 posts hoger, sorry geen tijd nu) beschreven. Netto bewoonbare opp = 133,5 m² waarvan 74,07 m² voor het gelijkvloers. Slaap verdieping met badkamer 59,44 m²

De slaapverdieping heeft een overkraging van 77 cm aan westzijde. Zal zijn invloed wel hebben op compactheid. 

Zo op het eerste zicht denk ik dat de vloer van de benedenverdieping (bovenop kelder) en de Uw waarde van de ramen voor verbetering vatbaar is.

Bedankt voor het meedenken aan het verlagen van K-peil, de EPB studie is gebaseerd op een fase na het voorontwerp en nog niet defenitief. Sam

Pagina's