Verwarmen met infraroodpanelen | Ecobouwers.be

U bent hier

Verwarmen met infraroodpanelen

Infraroodpanelen zijn rechthoekige glazen panelen met aluminium behuizing, die je bevestigd aan je muur of plafond. Ze doen dienst als bijverwarming in je badkamer of studeerhoek en in ruimtes die je weinig gebruikt.  Als hoofdverwarming zijn ze minder interessant: enkel in zeer goed geïsoleerde woningen en appartementen kunnen ze nuttig zijn. En op voorwaarde dat andere duurzame verwarmingstechnieken - zoals een warmtepomp - geen alternatief zijn.

Wanneer wel?

  1. Infrarood panelen besparen energie wanneer je ze inzet als bijverwarming in ruimtes die je kort of weinig gebruikt, en zo de hoofdverwarming lager kunt zetten of minder vaak gebruikt.
  2. In zeer goed geïsoleerde huizen, zoals passiefwoningen, kunnen infrarood panelen dienen als duurzame hoofdverwarming, op voorwaarde dat je gebruik maakt van duurzaam opgewekte stroom, en alternatieven - zoals een warmtepomp - niet haalbaar zijn. 
  3. In kleine appartementen kunnen ze een ideale oplossing zijn, omdat ze weinig ruimte in beslag nemen en makkelijk te installeren zijn.

Wanneer niet?

  1. Als een warmtepomp een optie is, moet deze steeds de voorkeur krijgen.
  2. Als hoofdverwarming zijn infrarood panelen in grote woningen zelden een optie. Ze verbruiken veel energie en zijn duur.

Infrarood panelen vallen onder de categorie ‘elektrische verwarming’, net zoals een elektrisch kacheltje of radiator. Maar de werking is anders. Een elektrisch kacheltje werkt op basis van convectiewarmte: eerst wordt de lucht verwarmd, nadien de ruimte samen met jouw lichaam. Dat kost veel energie en het duurt lang vooraleer de kamer warm aanvoelt. Infrarood panelen maken daarentegen gebruik van stralingswarmte. Hierdoor wordt niet de lucht verwarmd, maar de muren, vloeren en meubels zelf. Dat is efficiënter. Omdat jij het lekker warm hebt, stoort het niet dat de temperatuur van de lucht om je heen lager ligt.

Het voordeel van infrarood panelen: ze kunnen zeer gericht verwarmen. Je hoeft enkel die ruimte of plek te verwarmen waar je bent en wanneer nodig, waardoor je kan besparen op je energieverbruik. 

Om een volledige ruimte te verwarmen met infrarood panelen moet je meerdere infraroodpanelen plaatsen en tegelijk aanzetten. Dat vraagt dan weer een stevige investering en kost ook veel stroom

Comfortabel?

Stralingswarmte is dezelfde warmte als die waarmee de zon de aarde verwarmt. Het voelt aan als een natuurlijke, aangename warmte. Loop je buiten het bereik van het paneel - gemiddeld zo’n drie meter - dan koel je natuurlijk weer af. Zoals de zon die verdwijnt achter een wolkendek.

Ook achter objecten, zoals je benen die onder tafel zitten, is het kouder. Infrarood panelen schakel je dus best uit bij het verlaten van de ruimte. Voor het beste bereik, hang je ze aan het plafond. 

Infrarood panelen geven snel stralingswarmte af. Het duurt slechts enkele minuten voordat een paneel opgestart is. 

Verwarm je je woning enkel met infraroodverwarming, dan moet je opletten voor te grote temperatuurverschillen tussen jou en de omgevingstemperatuur. De warmte is namelijk niet mooi verdeeld over de ruimte, maar wordt geconcentreerd bij jou. Een temperatuurverschil van 5°C of meer voelt niet comfortabel aan. Mede daarom is het niet aangewezen om oude woningen enkel met infraroodverwarming te verwarmen.

Bovendien is er een groter risico op vocht en schimmel op niet verwarmde muren, zeker in woningen met aanhoudend lage temperaturen van 14°C of minder.  

Pluspunt: infrarood panelen geven snel stralingswarmte af. Het duurt slechts enkele minuten voordat een paneel opgestart is. Infrarood verwarming is ook niet schadelijk voor je gezondheid.

Hoe werken infraroodpanelen?

Een infrarood paneel zet elektriciteit om in onzichtbare infrarode warmtestralen via een halfgeleider. Daar komt weinig tot geen elektriciteitsverlies bij kijken, en gebeurt dus heel efficiënt. Omdat er geen bewegende delen zijn, gaan infraroodpanelen lang mee: minstens 15 jaar.

Voordelen

  • leveren zeer snel warmte
  • verwarmen heel gericht
  • zijn toepasbaar in bijna elke woning
  • kunnen gemakkelijk en snel uitgebreid worden en vragen weinig of geen breekwerk.
  • werken geruisloos

 Wat is het rendement van infrarood panelen?

Infrarood panelen vragen net als een elektrisch kacheltje of accumulatieverwarming veel stroom om warmte op te wekken. Infraroodpanelen doen dat wel efficiënter: door het grote stralingsoppervlakte en omdat het de warmte gerichter kan afgeven. 

Toch blijft infrarood verwarming een vorm van elektrische verwarming: één hoeveelheid stroom wordt omgezet in één hoeveelheid warmte. Een warmtepomp werkt een stuk zuiniger. Deze kan één hoeveelheid stroom omzetten in drie tot vijf eenheden warmte. Een warmtepomp is dan ook drie tot vijf keer beter voor het milieu en bovendien comfortabeler; zeker in goed geïsoleerde woningen met weinig warmteverlies. 

Hoeveel energie je kan besparen met een infraroodpaneel bij een doordacht gebruik is onduidelijk. Reële gebruiksgegevens zijn schaars.

Hoe duurzaam zijn infraroodpanelen?

Infrarood panelen zijn pas duurzaam wanneer ze draaien op groene stroom. Helaas bestaat de huidige stroomvoorziening in België (zeker in de winter) grotendeels nog uit grijze stroom: een mix van energie gewonnen uit gas- en kerncentrales. Hernieuwbare stroom is op het moment van schrijven slechts goed voor 13,5 procent van onze stroomvoorziening. Tegen 2030 zou dat aandeel moeten stijgen tot 50 procent in Vlaanderen. Ook als je zelf je stroom opwekt met zonnepanelen, zijn infraroodpanelen niet CO2-neutraal. In de koude maanden wekken je PV-panelen aanzienlijk minder stroom op dan in de zomer, zodat je IR-panelen hoofdzakelijk hun energie moeten halen uit reguliere netstroom. 

Over het algemeen genomen zijn infrarood panelen dan ook niet duurzamer dan een efficiënte verwarming op gas. Ze zijn enkel zinvol als ze je helpen energie te besparen, of als ze aangewend worden in zeer goed geïsoleerde woningen. Alles hangt dus af van het gebruik en van je woningtype. De manier waarop je infrarood panelen inzet maakt het grootste verschil.

Infrarood paneel als bijverwarming

Door infrarood panelen te plaatsen in strategische ruimtes, zoals in de badkamer, bureau of slaapkamer, kan je de hoofdverwarming enkele graden lager zetten. Per graadje minder bespaar je daarop tussen 6 en 8 procent energie. Infrarood verwarming is dus een interessante techniek om weinig gebruikte ruimtes of kamers te verwarmen. Je zult nog steeds energie verbruiken, maar minder dan de 6 à 8 procent die je bespaart. 

Infrarood panelen bij renovatiewerken

Infrarood panelen kunnen een dankbare aanvulling zijn bij renovatiewerken. Duurzame verwarmingstechnieken vragen een lage temperatuurverwarming om te renderen. Je hele woning van vloer- of wandverwarming voorzien, is vaak onhaalbaar. Infraroodpanelen kunnen dan ingezet worden in bepaalde ruimtes, zoals je badkamer, om breekwerken te vermijden.

Infraroodpanelen als hoofdverwarming

Als hoofdverwarming zijn infrarood panelen doorgaans niet de meest interessante keuze. Ze zijn enkel de moeite wanneer andere groene warmtebronnen (zoals bv. een warmtepomp) geen optie zijn. Bovendien moet de woning zeer goed geïsoleerd (en niet te groot) zijn. Een groene stroomcontract en/of zonnepanelen zijn een must om de panelen duurzaam te laten draaien. Ook voor warm water moet je dan op zoek naar andere oplossingen, zoals een warmtepompboiler of zonneboiler met elektrische naverwarmer.

Richtprijs, premies en terugverdientijd van infrarood panelen

Prijsvork: tussen 3.000 en 15.000 euro (inclusief plaatsing)

De kostprijs van een infrarood paneel is erg afhankelijk van de grootte, het benodigde vermogen en je persoonlijke wensen. IR-panelen bestaan in verschillende soorten en uitvoeringen – bijvoorbeeld als spiegel of met persoonlijke opdruk – wat erg doorweegt in de prijs. Bijkomend moet vaak nog een apart regelsysteem (thermostaat of bewegingsensor) aangeschaft worden. Hang je de panelen zelf op, dan kun je besparen op plaatsingskosten.  

Eén paneel kost tussen de 100 en 800 euro. Er zijn geen premies voor infrarood panelen beschikbaar.

Tabel met prijsvoorbeeld

Met IR-panelen kun je geen warm water aanmaken. Een extra warmtepompboiler of zonneboiler is nodig.

Zijn infrarood panelen iets voor mij?

Checklist:

  • Is je woning zeer goed geïsoleerd of wil je de infrarood panelen inzetten als bijverwarming in weinig gebruikte ruimtes?
  • Kan je ze bevestigen aan het plafond, weg van een raam?
  • Zijn alternatieve, efficiëntere types verwarming geen optie?
  • Heb je zonnepanelen én een groene stroomcontract?

​Als je op alle vragen ‘ja’ antwoordde zijn infrarood panelen mogelijk een goede optie. Twijfel je nog? Neem dan zeker contact op met je provinciale steunpunt duurzaam bouwen en wonen en voor een warmteplan op maat. Zij bieden onafhankelijk, professioneel advies; gratis of voor een bescheiden vergoeding.

Meer lezen?

  • Aandachtspunten bij aankoop, plaatsing en onderhoud van infrarood panelen