Thermische zonnepanelen

Als ik thermische zonnepanelen plaats, verticaal, doet dit dan iets aan het rendement?
Best verticaal of toch nog schuin tegen de gevel?
Maakt het een verschil panelen of tubes?
Is de meerprijs van tubes verantwoord voor de meeropbrengst?

Ik wil dit water in een buffervat laten komen (ong 1000L), waar dan later ook een hout CVkachel in komt. Is dit niet slecht voor het rendement? Beter een kleine boiler plaatsen 350L.?
Ik heb momenteel ook nog een mazoutCV die zal bijspringen, maar bedoeling is om de CV ook later (als de hout CVkachel er is) te voeden vanuit het buffervat.

Zonnecollectoren kunnen prima verticaal worden geplaatst. Als dat op een zuidwand (zuidelijk halfrond: noordwand) gebeurt heeft dat zelfs bepaalde voordelen boven een meer vlakke plaatsing: kleiner verschil in opbrengst tussen zomer en winter. Nadeel is een lagere totale opbrengst over het jaar, dus daarvoor zou je moeten compenseren met een iets grotere collector. Let wel op beschaduwing, maar dat geldt ook voor montage onder een hoek. Uit esthetisch oogpunt wordt eerder gekozen voor montage tegen een gevel
Er is een duidelijk verschil tussen vlakke plaatcollectoren en vacuümbuizen (beide hebben specifieke voordelen), maar dat wordt niet door verticale plaatsing beïnvloed. Vacuümbuizen hoeven niet meer te kosten dan vlakke plaatcollectoren. Als je de zonnewarmte ook voor (lagetemperatuur-) verwarming wilt gebruiken zijn vacuümbuizen wel geschikter, omdat die het bij lage temperaturen en mindere instraling relatief beter doen dan vlakke-plaatcollectoren.
Een buffervat krijgt (tot op zekere hoogte) een temperatuurverdeling: onder kouder, boven warmer. Zo kun je het bovenste deel warmstoken en toch nog de warmte van de zon opvangen in het onderste deel. De grootte van de collector moet wel passen bij de buffer, anders krijgt hij hem nooit warm of wordt het vat in de zomer vaak heet en kan hij zijn warmte niet meer kwijt. Een 2-tank systeem (kleine boiler plus grote buffer voor CV) wordt ook vaak toegepast.
 

@ bas en wat denk je van een sequentieel systeem, 300 l sanitair en dan nog x aantal l verwarmingsondersteuning, heb je daar ervaring mee ? Hoe gaat dit technisch ?

Ik weet eerlijk gezegd niet wat een sequentieel systeem is als het om zonneboilers gaat.
Je hebt veel keuzevrijheid als het om zonneboilers met verwarmingsondersteuning gaat. Dat maakt het leuk! Dat zorgt er ook voor dat je niet zomaar in het algemeen mag zeggen: "Dit systeem is het best en zó moet je het doen". (Laat verkopers je niet iets anders wijsmaken. Vooral mij niet ;-) ).

  • Een basic, beproefd systeem is een combiboiler: een buffertank met daarin een kleiner vat voor tapwater, dat door het omringende bufferwater verwarmd wordt. Er zit een warmtewisselaar in voor het zonnecircuit, eventueel een tweede voor houtstook, en je sluit de retourleiding van de lagetemperatuurverwarming via een driewegklep aan op (een van de aansluitingen van) het buffervat. Je gebruikt de temperatuurverdeling in het buffervat om ervoor te zorgen dat je toch warm water kunt gebruiken als het onderin nog koud is. Een variant hiervan heeft een tapspiraal in plaats van een binnenvat.
  • Een 2 tank systeem gebruikt een driewegklep om het zonnecircuit om te schakelen tussen tapwaterboiler en buffer. Dat geeft je de vrijheid om voor elk vat de beste plaats te vinden. Bijvoorbeeld een boiler op zolder en de buffer in de garage. Het geeft wat meer leidingwerk en potentieel warmteverlies, maar het is zeker niet exotisch. Voorbeeld: 300 l sanitair en 1000 l buffer.
  • Een oplossing die je wel ziet voor kleinere systemen is dat het tapwater ook als buffer voor de CV gebruikt wordt. Voorbeeld is de Atag QSolar. Die heeft drie spiralen: voor de zon, voor de CV en voor het opstoken van de boiler door de brander.
  • Een mooi systeem zijn de buffers van Forstner Speichertechnik (worden in Duitsland en Oostenrijk ook onder andere merknamen verkocht): hier zit het buffervat tussen de brander en de verwarming in (zowel heen- als retour). Verder zit er een tapspiraal in voor warm water en zijn er variaties voor warmtepomp, mazout of houtstook. Deze vaten hebben een enorm stabiele temperatuurverdeling en worden met heel veel liefde en vakkennis gemaakt. Dit is echt de top op dit gebied (voor zover ik weet). Schakeltechnisch gezien is dit de meest eenvoudige oplossing.
  • Je kunt ook 1 grote buffer hebben en zowel beladen (verwarmen) als ontladen via externe warmtewisselaars en pompjes. Voor gevorderden, denk ik.

Totaal verticaal plaatsen zal je 's zomers wel slecht rendement geven, maar dan krijg je zoveel zonnewarmte dat dit geen probleem vormt!
En dan geniet je wel van een hoog winterrendement want dan zit de zon laag aan de horizon...
Ik heb voor mezelf een schema ontworpen waarbij ik een apart boilervat voor sanitair warmwater hou die ik op hogere temperatuur laat komen (Legionella-vrij dus!). En een groot buffervat van 1000 (of 2 van 500 in serie, als je die van 1000 niet door je kelderdeur krijgt): voor mijn C.V.
Mijn sanitaire buffer kleed ik aan met extra isolatielaag om de temperatuurverliezen te beperken en een week te kunnen overbruggen; maar dat is mijn situatie hee: weinig warmwaterverbruik en meestal alleen in huis.
Als je aan verwarmingsondersteuning denkt, zal je wel meer baat (lees: rendement) hebben bij vacuumbuizen/heatpipes dan panelen. Die eerste soort doet het beter in omstandigheden van difuus licht en bij winterse temperaturen.
Kijk eens bij www.solarbayer.de bij hydraulicschema's, daar vind je hopen schema's, met onder andere jouw combinatie: zonnecollector+houtCVkachel+stookoliekachel +buffervaten + C.V-circuit. En hun warmtegelaagd vat (schichtleitspeicher in het Duits) is zeker een goeie oplossing binnen een C.V.-systeem.... Wellicht zal enkel nog je houtkachel moeten bijspringen op de donkerste en koudste dagen en 's nachts.
Maar eerst en vooral zeeeer goed isoleren, want de goedkoopste calorieën zijn deze die je niet je nodig hebt hee.

 Ik heb zelf mijn Schuco zonnecollectoren 2*1.5kw verticaal geplaatst als test.
 
Kort en krachtig : zinloos ! In de winter een laag rendement en in de zomer moet ik zelfs bijstoken om boven de 45° te geraken !
(vat van 300l en iedere dag 1 douche + de normale was en plas)
 
Heb er enkele lopen bij klanten op pannen en op plat dak en reeds nu moeten ze al niet meer bijstoken !
 
Het verschil is echt enorm.

Verschil voor mij is wel: als ik ze vertikaal plaats tegen mijn gevel dan staan ze op zuid. Als ik ze op mijn dak leg, dan liggen ze oost of west.
Zou het verschillend zijn als ik ze tegen de gevel plaats, maar toch een 30 a 40 cm schuin per hoogte of per breedte van de panelen, via een steun waar de panelen op rusten?
 
Kan je elk paneel zowel op zijn korte als op zijn lange kant plaatsen??
Hoe zit dat met heatpipes?
 
Bedankt, Johan.
 

De opbrengst is wel beter als ze schuin staan. Zoals suntronics hierboven al aangeeft mis je veel instraling als ze verticaal staan, wat je zou moeten compenseren door een grotere collector te nemen. Bij plaatsing aan de gevel ziet de collector bovendien een kleiner deel van de hemel, waardoor hij een deel van het diffuus licht mist. Als de helling van het oost- en westdak niet groot is maakt het niet veel uit dat ze niet op het zuiden georiënteerd zijn.
Panelen kunnen in het algemeen niet zomaar op hun kant geplaatst worden.

  • Heat pipes moeten met de condensor naar boven, anders doen ze het niet.
  • Doorstroomde vacuümbuizen kunnen wel horizontaal.
  • Vlakke plaatcollectoren kunnen meestal ook niet zomaar op hun kant, omdat er, afhankelijk van het model, lucht in kan achterblijven.

Mijn dak is 45 graden, de verkoper zou de helft aan de oostkant leggen en de helft aan de west kant.
Vraag is natuurlijk of hij gewoon niet bedoeld 1 deel op west en een ander (even groot) deel aan de oostkant, dubbel zoveel als nodig op zuuidkant, goed voor zijn verkoop.
Welke kant is dan best oost of west, of toch de helft aan beide kanten?
Hoeveel vierkante meter is nodig voor 1000 liter SWW en ondersteuning verwarming?
 

Johan,
Ik heb ook uw vraag gezien in de vraagstaart "energiebehoeften"; Met een verbruik van 2500L stookolie en 10m³ hout, moet je een thermische zonneinstallatie voor SWW en verwarmingsondersteuning niet eens overwegen. Die gaat uw verbruik met hoogstens een paar honderd liter verminderen.
Je kan uw centen beter ergens anders spenderen: wat jij moet doen is isoleren, isoleren tot je erbij neervalt.
Zonder pretentie, maar om een voorbeeld te geven: wij verbruiken met een gezin van 4,  900L stookolie per jaar, tegen volgende winter voorzie ik nog bijkomende isolatie in het dak en tegen het kelderplafond, een zonneboiler (deze uiteraard tegen de zomer) en een goede kachel, en hoop dan onder de 500L uit te komen + een tweetal m³ hout van eigen oogst.
Kan je na de isolatiewerken die je echt als prioritair moet beschouwen hoor, je thermische zonnepanelen niet in de tuin op een zuidgerichte constructie plaatsen ? Een oost-west constructie is zoals je zelf zegt zeer interessant voor de verkoper.

Mijn dak is geïsoleerd met 6 cm minerale wol, onvoldoende dat weet ik ook. Probleem is echter dat ik al mijn plafonds moet afbreken om opnieuw te kunnen isoleren! Ik ben wel van plan dit te doen, maar dat gaat om praktische redenen nog even moeten wachten. Ik heb reeds isolatie om het plafond van mijn (kruip)kelder te isoleren, van glas zit ik redelijk goed, in de muren heb ik 5 cm styrofoam (kan ik ook niet meer aan).
Mijn huis is 15 jaar oud, dat was toen de gangbare norm.
Dit is de siutuatie nu, daar moet ik mee verder.
 

Het mooiste zou zijn om het dak van buiten te isoleren ("een koud dak is een fout dak") als dat mogelijk is. Dan is ook de winddichtheid beter te beheersen. En er vervolgens collectoren op te leggen.
Een oost-westconstructie doe je alleen als het niet anders kan. Bijvoorbeeld als je anders de vierkante meters niet kwijt kunt. Het kost extra dakdoorvoeren en hoofdbrekens om de leidingen kwijt te raken. Het is niet zo'n fijn compromis. Misschien is het mogelijk aan de zuidkant een afdak of veranda te realiseren met collectoren als dak. Dat kan er best mooi uitzien.

Ik heb op de beurs eens isolerende stroken gezien met metalen panlatten op enz, daar gaat mijn voorkeur naar uit. Maar duur vrees ik en dan moeten alle pannen, panlatten enz eraf, dat zijn grootse werken die ik moet laten uitvoeren (huis is bewoond).
 

De vraag die Johan stelt; zonnepanelen beter op de oostkant of op de westkant van het dak, is voor mij ook actueel.
Wij zijn momenteel bezig met een LEW en willen een zonneboiler met zonnepanelen installeren. Door een uitbouw heb ik maar een heel klein stukje dak op het zuiden. De rest op het oosten en zuidwesten.
Loont het zich dan wel om zonnepanelen aan te schaffen ??
 
Alvast bedankt voor het meedenken !
 
corine

Ik heb heel goed werkende installaties gezien met collectoren op het oosten of westen. Mijn eigen collectoren thuis hebben ook geen ideale orientatie. Ik heb ook teleurgestelde mensen ontmoet, die een tegenvallende opbrengst hadden van een collector op het oosten. Het verschil: de blije mensen hadden er rekening mee gehouden en een (ca. 50%) grotere collector aangeschaft. De teleurgestelden hadden een standaardsysteem geleverd gekregen.
Bij een tamelijk vlak dak maakt de orientatie niet zoveel uit, maar bij een steil dak wel.
De vraag of een zonneboiler loont hangt af van de prijs die je leverancier ervoor vraagt en het gebruik: als de hele famile graag in bad gaat loont het eerder dan wanneer je alleen woont en eenmaal per week je voeten wast. (en daarmee tegelijk de kans op gezinsuitbreiding danig verkleint). Als je toch lagetemperatuurverwarming hebt en ruimte voor een buffer en veel zelf kunt doen is verwarmingsondersteuning interessant, maar niet tegen iedere prijs.

Elk paneel dat puur op het zuiden is gericht zal meer opbrengen dan eentje op het oosten. Daarenboven kan je beter kiezen voor het westen dan voor het oosten want de ochtendzon is minder krachtig dan de avondzon.
In het voorgaande geval dus best een gedeelte op zuiden en de rest op west.
Geen zuiden mogelijk, dan kies je best voor west.

Ik ben vooral met bezuiniging bezig in de eerste plaats (ik weet isoleren moet eerst, komt nog wel), maar ik redeneer blijkbaar omgekeerd van andere mensen op dit forum.
Ik plan een houtvergassingsketel, dus een buffervat moet ik toch kopen. Dan kan ik toch beter één met warmtewisselaar nemen voor zonnepanelen? Elke ondersteuning is toch mooi meegenomen??
Ik verbruikte deze winter 2500 l mazout en 10 cube hout (ong.), hout heb ik gratis. Dus met de vermelde installatie bespaar ik toch ong. 2500 l mazout!! Wat weldra mogelijk weer snel 2500 euro zal worden!
Dus kom ik toch snel aan een terugverdiening?
 

Het lijkt me een prima plan en het is verstandig een buffer met een warmtewisselaar te nemen.
Ik weet niet of er een probleem ontstaat wanneer je een houtvergasser hebt met een vermogen dat berekend is op het huidige verbruik en vervolgens een zuiniger huis krijgt door isolatie. Als het goed is hoef je daarna minder vaak te stoken.

Ik kreeg reeds reacties dat indien ik een houtvergassingsketel met buffervat van 1000 liter zou hebben, zonder zonnepanelen, ik slechts 1x per week , 1 vulling zou moeten stoken om de hele week te kunnen douchen met 5 pers.
Blijft het water in een buffervat dan echt zo lang warm?
 

Hallo Johan,
Je kan eens een kijkje nemen op:
http://lika.be/wp/2008/08/live-stats/
Lieven houd om de 15 minuten een temperatuur meting bij van zijn buffervat.
Hij heeft een meting aan de onderkant, in het midden en aan de bovenkant van zijn vat.
Als je naar de statistiek van vandaag en gisteren kijkt kan je zien dat het vat iets minder +/- 4 graden per 12 uur verliest.
Indien de buffer 90 graden heeft na het stoken, en je wil voor je warm water nog 60 graden overhouden heb je:
90-65 = 40 graden dat je kan verliezen. = +/- 5dagen.
Deze berkening houd geen rekening met het warmteverlies als je elke dag met zijn alle een douche neemt.
Dan gaat het sneller bergaf. Dat zou je dan kunnen opvangen met een nog groter buffervat.
 
Roeland

Dat is een leuke link!
Warmteverliezen zou je natuurlijk ook kunnen ondervangen met een extra isolatiedeken.